Սոցիալական Գովազդ

Հայկը մեծ հաղթանակի շեմին է, անհրաժեշտ է անհապաղ վիրահատություն Գերմանիայում, օգնենք քայլի ինքնուրույն!

 Հայկն իր ծնված օրվանից պայքարում է ապրելու համար, պայքարում է, որ ապացուցի, կարծրատիպերը հնարավոր է կոտրել, անհնարին բառն իր կյանքի դժվարին, դաժան ճանապարհին կիրառելի չէ, մեծ ցանկության, աշխատասիրության ու Աստծո կամքով, հնարավոր է դառնում ջնջել ՄՈՒԿ՝ մանկական ուղեղային կաթված ախտորոշումը: Հայկն իր ծնված օրվանից, 9 տարիների ընթացքում, անցել է դաժան, դժվար, ցավոտ ճանապարհ, արվել է 18 դժվար վիրահատություն կոնքազդրի և օրթոպեդիկ այլ խնդիրների հետ կապված: Հայկը սովորում է հանրակրթական դպրոցի 3-րդ դասարանում և լավ է սովորում, անգամ կարողանում է գրել՝ օգտագործելով աջ ձեռքը: Երկու ամսից նախատեսված է վերջին վիրահատությունը Գերմանիայում: Լինելով միայնակ մայր՝ ինքս չեմ կարող վճարել վիրահատության այդ ահռելի գումարը: 

Միայն բարի ՄԱՐԴԿԱՆՑ օգնութամբ է հնարավոր եղել կատարել նախորդ 18 վիրահատությունները: Խնդրում եմ, այս անգամ էլ օգնեք, ճանապարհեք Հայկին վիրահատության: Վիրահատությունից հետո, արդյունավետ պարապմունքների արդյունքում, Հայկն ինքնուրույն կքայլի: Ամեն քայլն անելուց միշտ երախպտապարտ ու շնորհակալ կլինենք բոլորին, ովքեր հավատացել են Հայկի հաղթանակին ու դրամական օգնություն են ցուցաբերել: Վիրահատության անհրաժեշտ 16000 եվրոյից ունենք հավաքված 7000 եվրո: Խղճհարություն չենք ցանկանա առաջացնել, դեմ ենք նման տեսակին, միայն դրական հույզերով լցված, հավատում ենք, որ վիրահատության ամհրաժեշտ գումարը կհավաքվի միայն բարիների օգնությամբ: Օգնեք որդուս ինքնուրույն լինել ու զգալ քայլելու բերկրանքը: Երազում եմ տեսնել Հայկի մաշված կոշիկները: Առողջ քայլեք, Աստված օրհնի!!!

 

⚫Կորցրեցինք Երվանդ Ղազանչյանին։ 

Հայ թատրոնը կորցրեց իր երանելի զավակին, Կապանը կորցրեց իրեն անսահման սիրով սիրող իր պատվավոր քաղաքացուն, Կապանի թատրոնը կորցրեց իր երախտավորին ումով որ վերածնվել էր տասնամյակներ առաջ։ Մեծագույն ցավ և կսկիծ ենք ապրում բոլորս, քանզի կյանքից հեռացավ մարդ ով ավելին էր քան ռեժիսորն ու մտավորականը՝ ով կենդանի լեգենդն էր մի ողջ ժամանակաշրջանի, ով սերմնացանն էր Հայ թատրոնի, փարոս էր, հույս էր ու սեր։ Էլ ով պիտի խորհուրդներ տա, էլ ով պիտի կշտամբի ով պիտի պահպանի Ազգային թատրոնի ջահը։ Բառերը անզոր են արտահայտելու Երվանդ Ղազանչյանի կորստի ցավը։ Վշտակցում ենք ընտանիքին, Պարոնյանցիներին, վարպետի բոլոր ժամանակների ուսանողներին, Կապանցիներին, Հայ ժողովրդին։

Armday.org

Ի՞նչ է Ստամբուլի կոնվենցիան, ու՞մ համար է և ինչո՞ւ է այն կարևոր

Ծանոթացեք Եվրոպայի խորհրդի Կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության կանխարգելման և դրա դեմ պայքարի մասին կոնվենցիային:

Ի՞նչ է ասում Ստամբուլի կոնվենցիան

  • Պետությունը պատասխանատու է կանանց նկատմամբ բռնության բոլոր ձևերի կանխարգելման, բռնության զոհերի պաշտպանության և բռնություն կատարողին պատասխանատվության ենթարկելու համար:
  • Պետությունը պետք է նպաստի կանանց և տղամարդկանց միջև հավասարությանը և կանխարգելի բռնությունը կանանց նկատմամբ` խթանելով կոնֆլիկտները փոխադարձ հարգանքի միջոցով և առանց բռնության լուծելու գաղափարը, նպաստելով գենդերային կարծրատիպերի վերացմանը (ներառյալ այդ նպատակով կրթական նյութերի օգտագործումը):
  • Պետությունը պետք է հետաքննի բռնության մասին բոլոր պնդումները և պատասխանատվության ենթարկի բռնարարներին:
  • Պետությունը պետք է պաշտպանի և աջակցի նրանց, ովքեր բռնության են ենթարկվում (օրինակ՝ բռնարարներին տանից դուրս բերելով՝ ապահովելու համար տուժողի անվտանգությունը, և տրամադրելով հասանելի ապաստարաններ):
  • Պետությունը պետք է ապահովի, որ տուժողները կարողանան փոխհատուցում պահանջելբռնարարից, և պետք է տրամադրի համապատասխան փոխհատուցումը, եթե այն չի կարող հատուցվել այլ աղբյուրներից:
  • Պետությունը պետք է համակարգված մոտեցում ցուցաբերի տուժողներին աջակցելու և հետագա բռնություններից նրանց պաշտպանելու համար:
  • Բռնությունից տուժողները պետք է տեղեկություն ունենան աջակցության ծառայությունների մասին, և դրանք պետք է հասանելի լինեն նրանց(այդ ծառայություններից են օրինակ՝ շուրջօրյա հեռախոսային թեժ գծերը, սեռական բռնության ճգնաժամային կենտրոնները, խորհրդատվությունները և ապաստարանները):
  • Քաղաքացիական հասարակությունը մեծ դեր ունի բռնությունից տուժողներին կենսական նշանակության ծառայությունների մատուցման առումով: Քաղաքացիական հասարակությունը բարձրացնում է հասարակության իրազեկման մակարդակը և նպաստում է դիրքորոշումների փոփոխությանը՝ զրո հանդուրժողականության մշակույթի տարածման համար:
  • Ոստիկանության և արդարադատության համակարգի մասնագետները պետք է վերապատրաստվեն տուժողների իրավունքների և հետագա վնասները կանխարգելելու ուղղությամբ՝ արձագանքելու և վտանգավոր իրավիճակները կառավարելու համար:
  •  
  • Ի՞նչ չի ասում Ստամբուլի կոնվենցիան

  • Չկա ոչ մի վտանգ ընտանիքի կոնցեպտի տեսանկյունից: Կոնվենցիան չի կարգավորում ընտանեկան կյանքը կամ ընտանիքի կառուցվածքը, և պետությունները ստիպված չեն փոխել ընտանիքի մասին ավանդական պատկերացումները:
  • Ավանդույթներն ու արժեքները վտանգի տակ չեն: Կոնվենցիան միմիայն նշում է, որ ավանդույթները, մշակույթը և կրոնը չեն կարող կանանց նկատմամբ բռնությունն արդարացնելու հիմք հանդիսանալ։
  • «Գենդեր» բառը չի փոխարինում «կանայք» և «տղամարդիկ» եզրերին։ Կոնվենցիայում «գենդեր» բառն օտագործվում է՝ մատնանշելու համար, որ կանանց ավելի հաճախ են ենթարկում բռնության, քանի որ նրանք կին են:
  • Կոնվենցիայի չի անդրադառնում նույնասեռ ամուսնությունների ընդունմանը:Կոնվենցիան որևէ կերպ չի ազդում ամուսնության մասին ազգային օրենսդության վրա:
  • «Երրորդ գենդեր»-ը ներկայացված չէ կոնվենցիայում: Չկա նաև դրա ընդունման որևէ պարտավորություն: Պետությունները միայն պարտավորվում են պաշտպանել տուժողների իրավունքները առանց որևէ խտրականության, ներառյալ սեռը, ռասան, կրոնը, լեզուն, տարիքը, ամուսնական կարգավիճակը, սեռական կողմնորոշումը կամ գենդերային ինքնությունը:
  • Գենդերային հավասարության հասնելու և կարծրատիպերի դեմ պայքարելու համար որևէ կրթական մոդել Կոնվենցիան չի պարտադրում: Պետություններն ազատ են հաշվի առնելու իրենց հնարավորություններն՝ առավել համապատասխան կրթական նյութեր և մոտեցումներ ընտրելիս:
  • Բռնության ենթարկված տղամարդիկ դուրս չեն մնում կոնվենցիայից: Ընտանեկան բռնության ծառայությունները պետք է մատուցվեն նաև տղաներին և տղամարդկանց:
  • Կոնվենցիայի շրջանակներում միգրացիայի և ապաստանի հայցման քաղաքականությունները հարցականի տակ չեն դրվում: Կոնվենցիան ընդունում է, որ միգրանտ և ապաստան հայցող կանայք հատկապես խոցելի են գենդերային բռնության տեսանկյունից, և, ըստ այդմ, կոնվենցիան հայցում է, որ պետությունները հաշվի կառնեն այս կանանց հատուկ կարիքները:

Եվրոպայի Խորհրդի Ստամբուլի կոնվենցիան մարդու իրավունքների պայմանագիր է՝ ուղղված կանանց նկատմամբ և ընտանեկան բռնության կանխարգելմանը և դրա դեմ պայքարին: Այն ստորագրվել է ԵՄ բոլոր պետությունների կողմից: 

Փաստ 1

Կանանց նկատմամբ բռնությունը և ընտանեկան բռնությունը մարդու իրավունքների խախտում է և մեծ տարածում ունի ամբողջ Եվրոպայում: Տարբեր պետություններ տարբեր քաղաքականություններ են վարում, սակայն ներդաշնակ օրենսդրական չափորոշիչները օգնում են ապահովելու, որ բռնությունից տուժողներն ունենան նույն մակարդակի պաշտպանություն և աջակցություն բոլոր երկրներում:

Փաստ 2

Չի կարող լինել կանանց և տղամարդկանց միջև իրական հավասարություն, եթե կանանց ենթարկում են բռնության, իսկ պետությունները աչք են փակում այդ հանգամանքի վրա:

Փաստ 3

Եվրոպական հանձնաժողովը և Եվրոպայի խորհուրդը կիսում են կանանց նկատմամբ և ընտանեկան բռնության վերացման ընդհանուր նպատակը: Այդ նպատակին հասնելու համար Եվրոպայի խորհրդի անդամ X պետություն վավերացրել է Ստամբուլի կոնվենցիան:

Վիքիպեդիա

Ամբողջությամբ 

Council of Europe Treaty Series — № 210
Եվրոպայի Խորհրդի կոնվենցիան
Կանանց նկատմամբ բռնության և
ընտանեկան բռնության
կանխարգելման և դրա դեմ
պայքարի մասին
Istanbul, 11.5.2011
www.coe.int/conventionviolence
2
The official languages of the Council of Europe are English and French ( Article 12 of the Statute of
the Council of Europe). Only the treaties published by the Secretary General of the Council of Europe,
each in a separate booklet of the "European Treaty Series" (ETS) continued since 2004 by the "Council
of Europe Treaty Series" (CETS), are deemed authentic. The translation presented here is for
information only.
3
Նախաբ ան

Եվրոպայի Խորհրդի անդամ պետությունները և սույն Կոնվենցիան ստորագրող
մյուս պետությունները,
Վերհիշելով Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների
պաշտպանության մասին կոնվենցիան (ETS Հ-5, 1950թ.) և դրան կից
արձանագրությունները, Եվրոպական սոցիալական խարտիան (ETS Հ-35, 1961թ.,
լրամշակված 1996թ., ETS Հ-163), Եվրոպայի Խորհրդի Մարդկանց թրաֆիքինգի դեմ
գործողությունների ծրագրի մասին կոնվենցիան (ETS Հ-197, 2005թ.) և Սեռական
շահագործումից և սեռական ոտնձգություններից երեխաների պաշտպանության
մասին Կոնվենցիան (ETS Հ-201, 2007թ.);
Վերհիշելով Նախարարների կոմիտեի Եվրոպայի Խորհրդի անդամ երկրներին
ուղղված հետևյալ հանձնարարականները՝ Հ-Rec(2002)5 Հանձնարարականը՝
“Բռնությունից կանանց պաշտպանելու մասին”, Հ-CM/Rec(2007)17
Հանձնարարականը՝ գենդերային հավասարության չափորոշիչների և
մեխազնիզմների մասին, Հ-CM/Rec(2010)10 Հանձնարարականը՝
Հակամարտությունների կանխարգելման և լուծման և խաղաղության
հաստատման ընթացքում կանանց և տղամարդկանց դերի մասին, և
համապատասխան այլ հանձնարարականներ;
Հաշվի առնելով Մարդու իրավունքների Եվրոպական դատարանի աճող
նախադեպային իրավունքը, որով կարևոր չափոփորշիչներ են ամրագրվում
կանանց դեմ բռնության ոլորտում;
Հաշվի առնելով Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին
միջազգային դաշնագիրը (1966թ.), Տնտեսական, սոցիալական և մշակութային
իրավունքների մասին միջազգային դաշնագիրը (1966թ.), Կանանց նկատմամբ
խտրականության բոլոր ձևերի վերացման մասին Միավորված ազգերի
կազմակերպության կոնվենցիան (“ՍԻԴԱ”, 1979թ.) և դրա Կամընտիր
արձանագրությունը (1999թ.), ինչպես նաև “Կանանց նկատմամբ բռնության
վերաբերյալ” ՍԻԴԱ կոմիտեի Ընդհանուր բնույթի Հ-19 (1992) Հանձնարարականը,
Երեխայի իրավունքների մասին Միավորված ազգերի կազմակերպության
կոնվենցիան (1989թ.) և դրա Կամընտիր արձանագրությունները (2000թ.) և
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին Միավորված ազգերի
կազմակերպության կոնվենցիան (2006թ.);
Հաշվի առնելով Միջազգային քրեական դատարանի Հռոմի Կանոնադրությունը
(2002թ.);
Վերհիշելով միջազգային մարդասիրական իրավունքի հիմնարար սկզբունքները և
հատկապես Ժնեևի IV-րդ կոնվենցիան Պատերազմի ժամանակ քաղաքացիական
բնակչության պաշտպանության մասին (1949թ.) և դրան կից I-ին և II-րդ Լրացուցիչ
արձանագրությունները (1977թ.);
Դատապարտելով կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության բոլոր
ձևերը;
4
Գիտակցելով, որ կանանց և տղամարդկանց միջև փաստական և իրավաբանական
հավասարությունը վճռորոշ գործոն է հանդիսանում կանանց նկատմամբ
բռնությունը կանխելու գործում;
Գիտակցելով, որ կանանց նկատմամբ բռնությունը իրենից ներկայացնում է
կանանց և տղամարդկանց միջև պատմականորեն անհավասար իշխանական
հարաբերությունների դրսևորում, որոնք հանգեցրել են տղամարդկանց կողմից
կանանց նկատմամբ գերիշխող դիրքի հաստատմանն ու խտրականության և
կանանց լիարժեք առաջխաղացման արգելակմանը;
Գիտակցելով կանանց նկատմամբ բռնության որպես գենդերային հիմքով
բռնության խորքային բնույթը, և այն, որ կանանց նկատմամբ բռնությունը
հանդիսանում է այն կարևորագույն սոցիալական մեխանիզմներից մեկը, որոնց
օգնությամբ կանայք ստիպված են լինում ենթակա դիրք զբաղեցնել
տղամարդկանց նկատմամբ;
Գիտակցելով, խորը մտահոգությամբ, որ կանայք և աղջիկները հաճախ
ենթարկվում են բռնության այնպիսի ծանր ձևերի, ինչպիսիք են ընտանեկան
բռնությունը, սեռական հետապնդումը, բռնաբարությունը, հարկադիր
ամուսնությունը, հանուն այսպես կոչված “պատվի” կատարվող
հանցագործությունները և կանանց սեռական օրգանների խեղումը, որպիսի
հանցագործություններն հանդիսանում են կանանց և աղջիկների մարդու
իրավունքների ծանր խախտումներ և իրենցից ներկայացնում կանանց և
տղամարդկանց միջև հավասարության հասնելու հիմնական խոչընդոտներից
մեկը;
Գիտակցելով մարդու իրավունքների այն շարունակվող խախտումները, որոնք
տեղի են ունենում քաղաքացիական բնակչության վրա ազդող զինված
հակամարտությունների ընթացքում, հատկապես՝ կանանց նկատմամբ լայնորեն
տարածված կամ սիստեմատիկաբար իրականացվող բռնաբարությունների և
սեռական այլ բռնության տեսքով, ինչպես նաև՝ գենդերային հիմքով բռնության
աճի հնարավորությունները ինչպես այդ հակամարտություների ընթացքում,
այնպես էլ դրանցից հետո;
Գիտակցելով, որ կանայք և աղջիկները, տղամարդկանց համեմատ, գտնվում են
գենդերային հիմքով բռնության ավելի մեծ վտանգի տակ;
Գիտակցելով, որ ընտանեկան բռնությունը կանանց նկատմամբ դրևորվում է ոչ
համաչափորեն, և որ տղամարդիկ նույնպես կարող են ընտանեկան բռնության
զոհ
հանդիսանալ;
Գիտակցելով, որ երեխաները ընտանեկան բռնության զոհ են հանդիսանում՝ այդ
թվում նաև ընտանիքում բռնությանը ականատես լինելով;
Տենչալով ստեղծել այնպիսի Եվրոպա, որն ազատ կլինի կանանց նկատմամբ
բռնությունից և ընտանեկան բռնությունից,
Համաձայնեցին հետևյալի մասին՝
5
Գլուխ I Գլուխ I – Նպատակներ Նպատակներ Նպատակներ, սահմանումներ սահմանումներ սահմանումներ, հավասարություն և ոչ խտրական հավասարություն և ոչ խտրական հավասարություն և ոչ խտրական
վերաբերմունք, վերաբերմունք, ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ
Հոդված 1 –Կոնվենցիայի նպատակները Կոնվենցիայի նպատակները Կոնվենցիայի նպատակները

1. Սույն Կոնվենցիայի նպատակներն են՝
ա. կանանց պաշտպանությունը բռնությունից, ինչպես նաև կանանց նկատմամբ
բռնության և ընտանեկան բռնության կանխարգելումը, քրեական հետապնդումը և
վերացումը;
բ. կանանց նկատմամբ խտրականության բոլոր ձևերի վերացմանը նպաստելը և
կանանց և տղամարդկանց միջև իրական հավասարության հաստատումը
խթանելը, այդ թվում՝ կանանց իրավազորման միջոցով;
գ. կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության բոլոր զոհերի
պաշտպանության և նրանց աջակցություն տրամադրելու ուղղությամբ
համակողմանի կարգավորումների, քաղաքականությունների և միջոցների
մշակումը;
դ. միջազգային համագործակցության խթանումը՝ կանանց նկատմամբ
բռնությունը և ընտանեկան բռնությունը վերացնելու նպատակով;
ե. կազմակերպություններին և իրավապահ մարմիններին աջակցություն և
օգնություն տրամադրելը՝ կանանց նկատմամբ բռնությունը և ընտանեկան
բռնությունը վերացնելու ուղղությամբ միասնական մոտեցումներ ձևավորելու
համար արդյունավետ համագործակցելու նպատակով։
2. Մասնակից պետությունների կողմից Կոնվենցիայի դրույթների արդյունավետ
իրականացումն ապահովելու նպատակով, Կոնվենցիայով ստեղծվում է
վերահսկողության հատուկ մեխանիզմ։

Հոդված 2 –Կոնվենցիայի գործո Կոնվենցիայի գործո Կոնվենցիայի գործողության շրջանակները ղության շրջանակները ղության շրջանակները

1. Սույն Կոնվենցիան կիրառվում է կանանց նկատմամբ բռնության բոլոր ձևերի վրա,
ինչը ներառում է կանանց նկատմամբ ոչ համաչափորեն կիրառվող ընտանեկան
բռնությունը։
2. Մասնակից պետություններին քաջալերվում է սույն Կոնվենցիան կիրառել
ընտանեկան բռնության բոլոր զոհերի նկատմամբ։ Մասնակից պետությունները,
սույն Կոնվենցիայի դրույթներն իրականացնելիս, պետք է առանձնակի
ուշադրություն դարձնեն գենդերային հիմքով բռնության կին զոհերին։
3. Սույն Կոնվենցիան կիրառվում է խաղաղության և զինված
հակամարտությունների ժամանակ։

6
Հոդված 3 –Սահմանումները Սահմանումները Սահմանումները

Սույն Կոնվենցիայի նպատակների համար՝
ա. “կանանց նկատմամբ բռնություն”՝ հասկացվում է որպես մարդու
իրավունքների խախտում և կանանց նկատմամբ խտրականության ձև և պետք է
ներառի գենդերային հիմքով բռնության այն բոլոր գործողությունները, որոնք
հանգեցնում են կամ կարող են հանգեցնել կանանց ֆիզիկական, սեռական,
հոգեբանական կամ տնտեսական վնաս պատճառելուն, այդ թվում՝ նման
գործողություններ կատարելու սպառնալիքները, հարկադրանքը կամ
ազատությունից կամայականորեն զրկելը, որոնք տեղի են ունենում հանրային
կամ մասնավոր կյանքում;
բ. “ընտանեկան բռնություն”՝ նշանակում է ֆիզիկական, սեռական, հոգեբանական
կամ տնտեսական բռնության գործողությունները, որոնք կատարվում են
ընտանիքի կամ ընտանեկան միավորի ներսում կամ նախկին կամ ներկա
ամուսինների կամ զուգընկերների միջև, անկախ նրանից, թե արդյոք կատարողը
բնակվում է կամ բնակվել է տուժողի հետ նույն բնակարանում;
գ. “գենդերային պատկանելություն”՝ նշանակում է սոցիալական դերեր, վարքագծի
տիպեր, գործունեության տեսակներ և հատկություններ, որոնք տվյալ
հասարակությունը դիտում է որպես պատեհ կանանց և տղամարդկանց համար։
դ. “գենդերային հիմքով կանանց նկատմամբ բռնություն”՝ նշանակում է այն
բռնությունը, որը կնոջ նկատմամբ դրսևորվում է նրա կին լինելու պատճառով կամ
որը կանանց նկատմամբ դրսևորվում է անհամաչափորեն;
ե. “զոհ” կամ “տուժող”՝ նշանակում է ցանկացած ֆիզիկական անձ, ով ենթարկվում
է (ա) և (բ) կետերում նշված վարքագծի դրսևորման;
զ. “կանայք”՝ ներառում է նաև 18 տարին չլրացած աղջիկներին։
Հոդված 4 – Հիմնարար իրավունքներ Հիմնարար իրավունքներ Հիմնարար իրավունքներ, հավասարություն և ոչ խտրական հավասարություն և ոչ խտրական
վերաբերմունք վերաբերմունք

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` յուրաքանչյուր անձի, հատկապես` կանանց,
բռնությունից զերծ մասնավոր և հանրային կյանքով ապրելու իրավունքը
ապահովելու և պաշտպանելու ուղղությամբ։
2. Մասնակից պետությունները դատապարտում են կանանց նկատմաբ
խտրականության բոլոր ձևերը և անհապաղ միջոցներ ձեռնարկում օրենսդրական
և այլ բնույթի անհրաժեշտ բոլոր միջոցները այն կանխելու համար,
մասնավորապես՝
– իրենց սահմանադրություններում կամ համապատասխան այլ օրենսդրական
ակտերում մարմնավորելով կանանց և տղամարդկանց հավասարության
սկզբունքը և ապահովելով այդ սկզբունքի գործնական իրացումը;
7
– արգելելով խտրականությունը, այդ թվում, անհրաժեշտության դեպքում՝
պատժամիջոցների կիրառման սպառնալիքի տակ;
– վերացնել կանանց նկատմաբ խտրական բնույթ կրող օրենսդրական ակտերն ու
պրակտիկ երևույթները։
3. Մասնակից պետությունների կողմից սույն Կոնվենցիայի դրույթների կատարումը,
մասնավորապես՝ զոհերի իրավունքների պաշտպանությանն ուղղված միջոցները,
պետք է ապահովվեն առանց խտրականության, այն է՝ անկախ սեռից, ռասայից,
մաշկի գույնից, լեզվից, կրոնից, քաղաքական կամ այլ համոզմունքից, ազգային
կամ սոցիալական ծագումից, ազգային փոքրամասնությանը պատկանելուց,
գույքային դրությունից, ծննդից, սեռական կողմնորոշումից, գենդերային
ինքնությունից, տարիքից, առողջական վիճակից, հաշմանդամության
առկայությունից, ամուսնական դրությունից, միգրանտի կամ փախստականի կամ
այլ կարգավիճակից :
4. Գենդերային հիմքով բռնությունից կանանց պաշտպանելուն և այն կանխելուն
ուղղված այնպիսի հատուկ միջոցների ընդունումը, որոնք չեն վերաբերում
տղամարդկանց, չի հանդիսանում խտրականության դրսևորման ձև` սույն
Կոնվենցիայում օգտագործվող հասկացությունների համաձայն։

Հոդված 5 – Պետությունների պարտավորություններ և պատշաճ Պետությունների պարտավորություններ և պատշաճ
ջանասիրություն ջանասիրություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնպահ մնան կանանց նկատմամբ
բռնության գործողություններից և ապահովեն, որպեսզի պետական մարմինները,
պաշտոնատար անձինք, ներկայացուցիչները, ինստիտուտները և պետության
անունից հանդես եկող այլ դերակատարներ գործեն սույն պարտավորությանը
համապատասխան։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ցուցաբերելու պատշաճ ջանասիրություն
պետության անունից հանդես չեկող անձանց կողմից կատարված այն արարքները
կանխելու, քննելու, պատժելու և հատուցելու ուղղությամբ, որոնք մտնում են սույն
Կոնվենցիայի գործողության շրջանակների մեջ։
Հոդված 6 –Գենդերային Գենդերային Գենդերային բաղադրիչ ունեցող քաղաքականություններ բաղադրիչ ունեցող քաղաքականություններ բաղադրիչ ունեցող քաղաքականություններ

Մասնակից պետությունները գենդերային չափումը պետք է ձեռնամուխ լինեն
ներառելու սույն Կոնվենցիայի դրույթների կատարման և ներգործության
գնահատման ընթացքում և պետք է խթանեն և արդյունավետորեն իրականացնեն
կանանց և տղամարդկանց միջև հավասարության ապահովմանն ու կանանց
իրավազորմանն ուղղված քաղաքականություններ։
8
Գլուխ II Գլուխ II –Միասնական քազաքականություններ և տվյալների հավաքագր Միասնական քազաքականություններ և տվյալների հավաքագրում

Հոդված 7 –Համակողմանի և համակարգված քաղաքականություններ Համակողմանի և համակարգված քաղաքականություններ Համակողմանի և համակարգված քաղաքականություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` այն հաշվով, որպեսզի ընդունվեն և երկրի ամբողջ
տարածքում իրականացվեն արդյունավետ, համակողմանի և համակարգված
քաղաքականություններ, որոնք կներառեն սույն Կոնվենցիայի գործողության
շրջանակներում գտնվող բռնության բոլոր ձևերի դեմ պայքարի վերաբերելի բոլոր
միջոցները, և որոնք ամբողջական արձագանք կհանդիսանան կանանց նկատմամբ
բռնության հանդեպ:
2. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի 1-ին մասում նշված
քաղաքականությունները տուժողի իրավունքները դիտարկեն որպես բոլոր
միջոցների կենտրոնում գտնվող և իրականացվեն բոլոր շահագրգիռ
գերատեսչությունների, ինստիտուտների և կազմակերպությունների միջև
արդյունավետ համագործակցության միջոցով:
3. Սույն հոդվածի ներքո ձեռնարկված բոլոր միջոցառումները պետք է ընդգրկեն
բոլոր շահագրգիռ դերակատարներին, ինչպիսիք են՝ պետական
գերատեսչությունները, համապետական, տարածքային և տեղական
խորհրդարանները և կառավարման մարմինները, մարդու իրավունքների
ազգային ինստիտուտների և քաղաքացիական հասարակության
կազմակերպությունները:
Հոդված 8 –Ֆինանսական ռեսուրսն Ֆինանսական ռեսուրսն Ֆինանսական ռեսուրսներ

Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ ֆինանսական և մարդկային
ռեսուրսներ հատկացնեն սույն Կոնվենցիայի առակա բռնության բոլոր ձևերը
կանխելու և դրանց դեմ պայքարի ուղղությամբ միասնական
քաղաքականությունները, միջոցներն ու ծրագրերը համարժեքորեն
իրականացնելու համար, այդ թվում՝ այնպիսիք, որոնք իրականացվում են
հասարակական կազմակերպությունների և քաղաքացիական հասարակության
կողմից։
Հոդված 9 – Հասարակական կազմակերպություններ և քաղաքացիական Հասարակական կազմակերպություններ և քաղաքացիական Հասարակական կազմակերպություններ և քաղաքացիական
հասարակություն հասարակություն
Մասնակից պետությունները պետք է գնահատեն, խրախուսեն և խթանեն, բոլոր
մակարդակներով, համապատասխան այն հասարակական և քաղաքացիական
հասարակության կազմակերպությունների աշխատանքը, որոնք ակտիվ են
կանանց նկատմամբ բռնության դեմ պայքարի գործում, և արդյունավետ
համագործակցություն հաստատեն այդ կազմակերպությունների հետ։
Հոդված 10 –Համակարգող մարմին Համակարգող մարմին Համակարգող մարմին

1. Մասնակից պետությունները պետք է մեկ կամ մեկից ավելի մարմինների
լիազորեն սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի
9
կանխարգելման և դրանց դեմ պայքարի համար մշակված
քաղաքականությունների և միջոցների համակարգումը, իրականացումը,
դիտարկումն ու գնահատումը կատարելու համար։ Այս մարմինների կողմից
համակարգվում է 11-րդ հոդվածում նշված տվյալների հավաքումը,
ուսումնասիրությունը և տարածումը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի սույն հոդվածի
համաձայն ստեղծված կամ լիազորված մարմինները ստանան VIII-րդ գլխով
սահմանված կարգով ձեռնարկված միջոցառումների մասին ընդհանուր բնույթի
տեղեկատվություն։
3. Մասնակից պետությունները ապահովում են, որպեսզի սույն հոդվածի
համաձայն ստեղծված կամ լիազորված մարմինները հնարավորություն ունենան
անմիջապես հաղորդակցվելու սույն Կոնվենցիային մասնակից այլ
պետություններում իրենց գործընկեր մարմինների հետ և խթանելու նրանց հետ
հարաբերությունները։
Հոդված 11 –Տվյալների հավաքում և հետազոտում Տվյալների հավաքում և հետազոտում Տվյալների հավաքում և հետազոտում
1. Սույն Կոնվենցիայի կատարման նպատակով, մասնակից պետությունները
պարտավորվում են ՝
ա. կանոնավոր պարբերականությամբ դասակարգված վերաբերելի
վիճակագրական տվյալներ հավաքել սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության բոլոր ձևերի դեպքերի մասին;
բ. աջակցել հետազոտությունների անցկացմանը՝ հիմնախնդրի խորքային
պատճառների և հետևանքների, դրսևորման դեպքերի և դատապարտումների
տոկոսային հարաբերակցության, ինչպես նաև ի կատարումն սույն Կոնվենցիայի
ձեռնարկված միջոցառումների արդյունավետության վերաբերյալ։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնամուխ լինեն կանոնավոր
պարբերականությամբ անցկացնելու բնակչությունն ընդգրկող հարցումներ՝ սույն
Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի տարածվածությունն
ու զարգացման տենդենցները գնահատելու համար։
3. Մասնակից պետությունները սույն Կոնվենցիայի 66-րդ հոդվածում նշված Անկախ
փորձագիտական խմբին պետք է տրամադրեն սույն հոդվածի համաձայն
հավաքված տեղեկատվությունը՝ միջազգային համագործակցությունը խթանելու և
միջազգային ցուցիչների հիման վրա կատարողականի գնահատման
հնարավորություն տալու նպատակով։
4. Մասնակից պետություններն պետք է ապահովեն, որպեսզի սույն հոդվածի
համաձայն հավաքված տեղեկատվությունը մատչելի լինի հանրության համար։
10
Գլուխ III Գլուխ III –Կանխարգելում Կանխարգելում Կանխարգելում

Հոդված 12 –Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկեն՝ կանանց
և տղամարդկանց վարքագծի սոցիալական և մշակութային վարվելակերպերում
փոփոխություններ մտցնելու նպատակով՝ այն հաշվով, որպեսզի արմատախիլ
արվեն այն նախապաշարմունքները, սովորույթները, ավանդույթները և մյուս
բոլոր այն երևույթները, որոնք հիմնված են կանանց ստորադասվածության կամ
կանանց և տղամարդկանց կարծրատիպային դերաբաժանման գաղափարի վրա։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` կանխելու համար սույն Կոնվենցիայի առարկա
հանդիսացող բռնության ցանկացած դրսևորում որևէ ֆիզիկական կամ
իրավաբանական անձի կողմից։
3. Սույն գլխի համաձայն ձեռնարկվող բոլոր միջոցները պետք է հաշվի առնեն
առանձին հանգամանքների բերումով խոցելի վիճակում հայտնված անձանց
կարիքները և արձագանքեն դրանց և կենտրոնական տեղ հատկացնեն զոհերի
մարդու իրավունքներին։
4. Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկեն՝
քաջալերելու հասարակության բոլոր անդամներին, հատկապես՝ տղամարդկանց
և տղաներին, ակտիվորեն նպաստելու սույն Կոնվենցիայի առարկա բռնության
բոլոր ձևերի կանխարգելմանը։
5. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի մշակույթը,
սովորույթը, կրոնը, ավանդույթը կամ այսպես կոչված “պատիվը” չվկայակոչվեն
սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության որևէ գործողություն
արդարացնելու համար։
6. Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկեն՝ կանանց
իրավազորմանն ուղղված ծրագրերը և գործողությունները խթանելու համար։
Հոդված 13 –Իրազեկության բարձրացում Իրազեկության բարձրացում Իրազեկության բարձրացում

1. Մասնակից պետությունները պետք է կանոնավոր հիմունքներով խթանեն կամ
կազմակերպեն հանրային իրազեկման արշավների կամ ծրագրերի անցկացումը,
այդ թվում, համապատասխան դեպքերում՝ համագործակցելով մարդու
իրավունքների ներպետական ինստիտուտների և հավասարության հարցերով
լիազոր մարմինների, քաղաքացիական հասարակության և ՀԿ-ների, հատկապես՝
կանանց հարցերով զբաղվող կազմակերպությունների հետ՝ սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի, երեխաների վրա դրանց
ազդեցության և նման բռնությունը կանխելու անհրաժեշտության մասին
ընդհանուր հասարակության իրազեկության և ընկալման մակարդակը
բարձրացնելու նպատակով։
11
2. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության գործողությունները կանխելու առկա միջոցների
մասին տեղեկատվությունը լայնորեն տարածվի ընդհանուր հասարակության
շրջանում։
Հոդված 14 –Կրթություն Կրթություն Կրթություն

1. Մասնակից պետությունները, հարկ եղած դեպքում, պետք է անհրաժեշտ միջոցներ
ձեռնարկեն՝ միջանձնային հարաբերություններում կանանց և տղամարդկանց
միջև հավասարության, կարծրատիպերից զերծ գենդերային դերերի, փոխադարձ
հարգանքի և վեճերը առանց բռնության լուծելու, կանանց նկատմամբ գենդերային
հիմքով բռնության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի հարցերով
ուսումնական նյութերն ընդգրկվեն պաշտոնական ուսումնական ծրագրերում՝
կրթական բոլոր մակարդակներում և հարմարեցված լինելով ուսումնառողների
զարգացող ընդունակություններին։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն անհրաժեշտ միջոցները՝ սույն
հոդվածի 1-ին մասում նշված սկզբունքները ոչ պաշտոնական կրթական
հաստատություններում, սպորտային, մշակութային և ժամանցի
հաստատություններում, ինչպես նաև՝ լրատվամիջոցներում խթանելու
ուղղությամբ։
Հոդված 15 –Մասնագետների վերապատրաստում Մասնագետների վերապատրաստում Մասնագետների վերապատրաստում

1. Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ վերապատրաստում
տրամադրեն կամ կատարելագործեն վերջինիս տրամադրումը սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր գործողությունների զոհերի և դրանք
կատարողների հետ առնչվող համապատասխան մասնագետների համար
այնպիսի հարցերով, ինչպիսիք են նման բռնության կանխարգելումն ու
բացահայտումը, տղամարդկանց և կանանց միջև հավասարությունը, զոհերի
կարիքներն ու իրավունքները, ինչպես նաև՝ թե ինչպես կանխել կրկնակի
զոհականացումը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է խթանեն, որպեսզի սույն հոդվածի 1-ին
մասում նշված վերապատրաստումը նաև ներառի վերապատրաստումը
համակարգված բազմագերատեսչական համագործակցության վերաբերյալ՝ սույն
Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության դեպքերի իրենց փոխանցված
դեպքերի առթիվ համակողմանի և պատշաճ աշխատանք տանելու համար։
Հոդված 16 –Կանխարգելիչ միջամտության և ուղղման ծրա Կանխարգելիչ միջամտության և ուղղման ծրա Կանխարգելիչ միջամտության և ուղղման ծրագրեր

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` աջակցության այնպիսի ծրագրեր հիմնելու, կամ
առկա այնպիսի ծրագրերին աջակցելու նպատակով, որոնք ուղղված կլինեն
ընտանեկան բռնություն կատարողների կողմից միջանձնային
հարաբերություններում բռնությունից զերծ վարքագիծ որդեգրելը սովորեցնելուն՝
հետագա բռնությունը կանխելու և բռնի վարվելակերպը փոխելու նպատակով։
12
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ուղղման այնպիսի ծրագրեր հիմնելու, կամ առկա
այնպիսի ծրագրերին աջակցելու նպատակով, որոնք ուղղված կլինեն
մասնավորապես սեռական հանցագործություններ կատարած անձանց կողմից
նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելուն։
3. Սույն հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերում նշված միջոցները ձեռնակելիս, մասնակից
պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի զոհերի անվտանգությունը, նրանց
աջակցություն տրամադրելը և նրանց մարդու իրավունքները լինեն հիմնական
մտահոգության առարկա և որպեսզի, անհրաժեշտության դեպքում, այս ծրագրերը
մշակվեն և իրականացվեն զոհերին մասնագիտացված աջակցություն
տրամադրող ծառայությունների հետ սերտ համագործակցելով։
Հոդված 17 –Մասնավոր հատվածի և լրատվամիջոցների մասնակցությունը Մասնավոր հատվածի և լրատվամիջոցների մասնակցությունը Մասնավոր հատվածի և լրատվամիջոցների մասնակցությունը

1. Մասնակից պետությունները պետք է խրախուսեն մասնավոր հատվածին,
տեղեկատվական և հեռահաղորդակցման տեխնոլոգիաների ոլորտին և
լրատվամիջոցներին, պատշաճ կերպով պահպանելով արտահայտվելու
ազատությունն ու նրանց ինքնուրույնությունը, մասնակցելու համապատասխան
քաղաքականությունների մշակմանն ու իրականացմանը, ուղեցույցների և
ինքնակարգավորիչ չափոփորոշիչների ընդունմանը՝ կանանց նկատմամբ
բռնության կանխելու և նրանց արժանապատվության նկատմամբ հարգանքը
բարձրացնելու նպատակով։
2. Մասնակից պետությունները, մասնավոր հատվածի դերակատարների հետ
համագործակցելով, պետք է զարգացնեն և խթանեն երեխաների, ծնողների կամ
ուսուցանողների համապատասխան հմտությունները կապված նրա հետ, թե
ինչպես վարվել տեղեկատվական կամ հեռահաղորդակցման այնպիսի միջավայրի
հետ, որը մատչելի է դարձնում սեռական կամ բռնի բնույթի նվաստացնող
նյութերը, որոնք կարող են լինել վնասակար։
Գլուխ IV Գլուխ IV –Պաշտպանություն և օժանդակություն Պաշտպանություն և օժանդակություն Պաշտպանություն և օժանդակություն

Հոդված 18 –Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ նդհանուր բնույթի պարտավորություններ նդհանուր բնույթի պարտավորություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` բռնության հետագա գործողություններից բոլոր
տուժողներին պաշտպանելու նպատակով։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի, ներպետական
օրենսդրությամբ սահմանված կարգով, ստեղծվեն համապատասխան այնպիսի
մեխանիզմներ, որոնք արդյունավետ համագործակցություն կապահովեն
շահագրգիռ բոլոր գերատեսչությունների միջև, ներառյալ՝ դատական
իշխանությունը, դատախազությունը, իրավապահ մարմինները, տեղական և
տարածքային իշխանությունները, ինչպես նաև հասարակական
կազմակերպություններն ու շահագրգիռ այլ կազմակերպություններն ու
գերատեսչությունները՝ սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության
13
ձևերի զոհերին և վկաներին պաշտպանություն և աջակցություն ապահովելու
գործում, ներառյալ՝ սույն Կոնվենցիայի 20-րդ և 22-րդ հոդվածներում թվարկված
ընդհանուր բնույթի և մասնագիտացված աջակցության ծառայություններին
փոխանցելը։
3. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի սույն գլխի համաձայն
ձեռնարկված միջոցները՝
– հիմնված լինեն կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության
գենդերային ընկալման վրա և ուշադրության կենտրոնում պահեն զոհի մարդու
իրավունքներն ու անվտանգությունը;
– հիմնված լինեն տուժողների, կատարողների, երեխաների և սոցիալական ավելի
լայն միջավայրի միջև առկա փոխհարաբերություններն հաշվի առնող
միասնական մոտեցման վրա;
– ուղղված լինեն կրկնակի զոհականացումից խուսափելուն;
– նպատակաուղղված լինեն բռնության կին զոհերի իրավազորմանն ու
տնտեսական անկախության ապահովմանը;
– թույլ տան, որպեսզի, հնարավորության դեպքում, պաշտպանության և օգնության
մի շարք ծառայություններ տեղակայված լինեն միևնույն շենքում;
– արտահայտեն խոցելի անձանց, այդ թվում՝ երեխաների հատուկ կարիքներիը և
հասանելի լինեն նրանց համար։
4. Ծառայությունների տրամադրումը չպետք է կախվածության մեջ դրվի տուժողի
կողմից իր բողոքը պնդելու կամ կատարողի դեմ ցուցմունք տալու
պատրաստակամության հանգամանքից։
5. Մասնակից պետությունները պետք է համապատասխան միջոցներ ձեռնարկեն ՝
հյուպատոսական պաշտպանություն և այլ տեսակի աջակցություն ապահովելու
իրենց քաղաքացիների կամ այլ զոհերի համար, ովքեր նման պաշտպանություն
ստանալու իրավունք ունեն այդ մասնակից պետությունների կողմից միջազգային
իրավունքի ներքո ստանձնած պարտավորությունների համաձայն։
Հոդված 19 Հոդված 19 –Տեղեկատվությ Տեղեկատվությ Տեղեկատվություն

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի տուժողները,
իրենց համար հասկանալի լեզվով, համարժեք և ժամանակին տեղեկատվություն
ստանան գոյություն ունեցող աջակցության և իրավաբանական ծառայությունների
մասին։
14
Հոդված 20 – Oգնության ընդհանուր բնույթի ծառայություններ գնության ընդհանուր բնույթի ծառայություններ գնության ընդհանուր բնույթի ծառայություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի տուժողները
կարողանան օգտվել բռնությունից վերականգվելը հեշտացնող
ծառայություններից։ Այս միջոցները, անհրաժեշտության դեպքում, պետք է
ներառեն ծառայությունների, մասնավորապես՝ իրավաբանական և հոգեբանական
խորհրդատվության տրամադրումը, կացարանով ապահովելը, կրթությունը,
վերապատրաստումը և աջակցելը աշխատանք գտնելու գործում։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու, որպեսզի զոհերը հնարավորություն
ունենալ դիմելու առողջապահական և սոցիալական ապահովության
ծառայություններին, և որպեսզի այդ ծառայությունները հագեցած լինեն
անհրաժեշտ ռեսուրսներով, իսկ դրանց մասնագետները վերապատրաստված
լինեն տուժողներին աջակցություն տրամադրելու և նրանց դեպի
համապատասխան ծառայություններն ուղղորդելու գործում։
Հոդված 21 –Աջակցություն անհատական Աջակցություն անհատական Աջակցություն անհատական/կոլեկտիվ բողոքներին կոլեկտիվ բողոքներին կոլեկտիվ բողոքներին
Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի տուժողները
տեղեկացված լինեն անհատական/կոլեկտիվ բողոքարկման տարածաշրջանային
և միջազգային առկա մեխանիզմների մասին և հնարավորություն ունենան
օգտվելու դրանցից։ Մասնակից պետությունները պետք է խթանեն տուժողներին
նրբազգաց և բանիմաց աջակցության տրամադրումը այդ բողոքները
ներկայացնելիս։
Հոդված 22 –Մասնագիտացված օգնության ծառայություններ Մասնագիտացված օգնության ծառայություններ Մասնագիտացված օգնության ծառայություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության բոլոր ձևերի զոհերին աշխարհագրական համարժեք ընդգրկում
ունեցող անհապաղ, մասնագիտական աջակցության երկարաժամկետ և
կարճաժամկետ ծառայություններ տրամադրելու կամ դրանց տրամադրումը
կարգադրելու նպատակով։
2. Մասնակից պետությունները պետք է կանանց մասնագիտական աջակցության
ծառայություններ տրամադրեն կամ կարգադրեն դրանց տրամադրումը բռնության
բոլոր զոհերի և նրանց երեխաների համար։
Հոդված 23 –Ապաստարաններ Ապաստարաններ Ապաստարաններ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` նախատեսելու համապատասխան, հեշտությամբ
հասանելի և բավարար քանակի ապաստարանների ստեղծումը՝ զոհերի,
հատկապես կանանց և երեխաների համար անվտանգ կացարան ապահովելու և
նրանց նախահարձակ կերպով օգնություն տրամադրելու նպատակով։
15
Հոդված 24 –Օգնության հեռախոսահամարներ Օգնության հեռախոսահամարներ Օգնության հեռախոսահամարներ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` նախատեսելու առանց հանգստյան օրերի,
շուրջօրյա ռեժիմով (24/7) գործող օգնության համապետական
հեռախոսահամարների ստեղծում, որոնք խորհրդապահության կամ
անանունության պատշաճ հիմունքներով, զանգահարողներին
խորհրդատվություն կտրամադրեն սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության բոլոր ձևերի վերաբերյալ։
Հոդված 25 –Աջակցություն սեռական բռնության զոհերին Աջակցություն սեռական բռնության զոհերին Աջակցություն սեռական բռնության զոհերին

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` նախատեսելու, ըստ անհրաժեշտության,
բռնաբարության ճգնաժամային կամ սեռական բռնության ուղղորդման բավարար
քանակությամբ և հասանելի կենտրոնների ստեղծումը՝ զոհերի համար
դատաբժշկական և այլ փորձաքննություններ կատարելու, հետտրավմատիկ
խնամք և խորհրդատվություն տրամադրելու նպատակով։
Հոդված 26 –Պաշտպանություն և աջակցություն երեխա վկաներին Պաշտպանություն և աջակցություն երեխա վկաներին Պաշտպանություն և աջակցություն երեխա վկաներին

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու, որպեսզի բռնության բոլոր զոհերին
ծառայություններ և աջակցություն տրամադրելիս, պատշաճ կերպով հաշվի
առնվեն սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերին
ականատես դարձած երեխա վկաների իրավունքներն ու պահանջմունքները։
2. Սույն հոդվածի համաձայն ձեռնարկված միջոցները պետք է ներառեն սույն
Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերին ականատես
դարձած երեխա վկաների տարիքին համապատասխանող հոգեբանական
խորհրդատվության տրամադրումը և պատշաճ կերպով հաշվի առնեն երեխայի
լավագույն շահերը։
Հոդված 27 –Հաղորդումների ներկայացում Հաղորդումների ներկայացում Հաղորդումների ներկայացում

Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկեն՝
խրախուսելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության գործողությանն ականատես դարձած կամ նման գործողություն
կատարված լինելու կամ դրա կրկնությունն ակնկալելու ողջամիտ հիմքեր ունեցող
ցանկացած անձ այդ մասին հաղորդում ներկայացնի իրավասու մարմնին կամ
կազմակերպությանը։
Հոդված 28 –Հաղորդումների ներկայացումը մասնագետների կողմից Հաղորդումների ներկայացումը մասնագետների կողմից Հաղորդումների ներկայացումը մասնագետների կողմից

Մասնակից պետությունները պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկեն՝
ապահովելու համար, որպեսզի ներքին օրենսդրությամբ որոշ մասնագետների
համար նախատեսված խորհրդապահության կանոնները խոչընդոտ
չհանդիսանան, համապատասխան պայմանների առկայությամբ, նրանց կողմից
16
իրավասու մարմիններին կամ կազմակերպություններին համապատասխան
հաղորդումներ ներկայացնելու հնարավորության համար, եթե նրանք ողջամիտ
հիմքեր ունեն կարծելու, որ կատարվել է սույն Կոնվենցիայի առարկա
հանդիսացող բռնության որևէ ծանր գործողություն և որ կարելի է ակնկալել նման
բռնության նոր ծանր գործողությունների կրկնվելը։
Գլուխ V Գլուխ V –Նյութական իրավունք Նյութական իրավունք Նյութական իրավունք
Հոդված 29 – Քաղաքացիական հայցեր և իրավունքի վերականգնման Քաղաքացիական հայցեր և իրավունքի վերականգնման Քաղաքացիական հայցեր և իրավունքի վերականգնման
քաղաքացիաիրավական միջոցներ քաղաքացիաիրավական միջոցներ միջոցներ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` կատարողի դեմ տուժողներին իրավունքի
վերականգնման քաղաքացիաիրավական միջոցներ տրամադրելու համար։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` միջազգային իրավունքի ընդհանուր սկզբունքների
համաձայն տուժողներին իրավունքի վերականգնման միջոցներ տրամադրելու
համար այն պետական մարմինների դեմ, որոնք չեն կատարել իրենց
լիազորությունների շրջանակներում անհրաժեշտ կանխարգելիչ կամ
պաշտպանիչ միջոցներ կիրառելու իրենց պարտականությունը։
Հոդված 30 –Փոխհատուցում Փոխհատուցում Փոխհատուցում

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի տուժողներն
ունենան սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված ցանկացած
հանցագործության կատարողից փոխհատուցում պահանջելու իրավունք։
2. Համարժեք պետական փոխհատուցում պետք է տրվի այն անձանց, ում
պատճառվել է ծանր մարմնական վնասվածք կամ առողջության կորուստ՝ այն
չափով, որ չափով պատճառված վնասը չի հատուցվել այլ աղբյուրներից,
ինչպիսիք են` կատարողը և ապահովագրական կամ պետական ֆինանսավորում
ունեցող առողջապահական կամ սոցիալական ծրագրերը։ Սա մասնակից
պետությունների համար խոչընդոտ չի հանդիսանում հատկացված
փոխհատուցման դիմաց կատարողի դեմ ռեգրեսային պահանջ ներկայացնելու
համար՝ պայմանով, որ պատշաճ կերպով հաշվի է առնվում տուժողի
անվտանգությունը։
3. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ձեռնարկված միջոցները պետք է
ապահովեն փոխհատուցման տրամադրումը ողջամիտ ժամկետում։
Հոդված 31 – Խնամակալություն Խնամակալություն Խնամակալություն, այցելելության իրավուն այցելելության իրավուն այցելելության իրավունքներ և
անվտանգություն անվտանգություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի երեխաների
նկատմամբ խնամակալության և այցելության իրավունքների վերաբերյալ
17
որոշումներ կայացնելիս հաշվի առնվեն սույն Կոնվենցիայի առարկա
հանդիսացող բռնության դեպքերը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի այցելության կամ
խնամակալության որևէ իրավունքի իրականացում չսպառնա զոհի կամ
երեխաների իրավունքներին և անվտանգությանը։
Հոդված 32 – Հարկադիր ամուսնությունների քաղաքացիաիրավական Հարկադիր ամուսնությունների քաղաքացիաիրավական Հարկադիր ամուսնությունների քաղաքացիաիրավական
հետևանքները հետևանքները

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի հարկադրանքի
ներքո կնքված ամուսնությունները հնարավոր լինի ճանաչել վիճարկելի, առոչինչ
կամ լուծված ՝ առանց տուժողի համար ֆինանսական կամ վարչարարական
անհարկի դժվարություններ ստեղծելու։
Հոդված 33 –Հոգեբանական բռնություն Հոգեբանական բռնություն Հոգեբանական բռնություն

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվեն
դիտավորությամբ շարունակաբար կատարվող այն գործողությունները, որոնք
հարկադրանքի կամ սպառնալիքների միջոցով լրջորեն խախտում են մեկ այլ
անձի հոգեբանական անձեռնմխելիությունը։
Հոդված 34 –Հետամտում Հետամտում Հետամտում

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվեն
մեկ այլ անձի դեմ դիտավորյամբ շարունակաբար կատարվող սպառնալից
գործողությունները, որոնք այդ անձի մոտ վախ են հարուցում սեփական
անվտանգության համար:
Հոդված 35 –Ֆիզիկական բռնություն Ֆիզիկական բռնություն Ֆիզիկական բռնություն

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվեն
մեկ այլ անձի դեմ դիտավորությամբ կատարվող ֆիզիկական բռնության
գործողությունները:
Հոդված 36 –Սեռական բռնություն Սեռական բռնություն Սեռական բռնություն, այդ թվում՝ բռնաբարություն այդ թվում՝ բռնաբարություն այդ թվում՝ բռնաբարություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` դիտավորությամբ կատարվող հետևյալ
գործողությունները քրեականացնելու համար՝
18
ա. մեկ այլ անձի հետ, առանց այդ անձի համաձայնության, վագինալ, անալ և օռալ
ճանապարհով թափանցելու միջոցով, մարմնի որևէ մասի կամ առարկայի միջոցով
սեռական բնույթի գործողություն կատարելը;
բ. մեկ այլ անձի հետ, առանց այդ անձի համաձայնության, սեռական բնույթի այլ
գործողություն կատարելը;
գ. անձին, առանց նրա համաձայնության, երրորդ անձի հետ սեռական բնույթի
գործողություններ կատարելուն կամ ենթարկվելուն ստիպելը;
2. Համաձայնությունը պետք է տրվի կամովին՝ անձի ազատ կամահայտնության
հիման վրա, որպիսին պետք է գնահատվի վերաբերելի բոլոր հանգամանքներն
իրենց ամբողջության մեջ դիտարկելու արդյունքում։
3. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն հոդվածի 1-
ին մասի դրույթները կիրառելի լինեն նաև այն արարքների նկատմամբ, որոնք
կատարվում են ներկա կամ նախկին ամուսնու կամ զուգընկերոջ նկատմամբ՝
ներպետական իրավունքում դրանց տրված իմաստով։
Հոդված 37 –Հարկադիր ամուսնություն Հարկադիր ամուսնություն Հարկադիր ամուսնություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվի
չափահասին կամ երեխային ամուսնանալուն դիտավորությամբ հարկադրելը:
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնութի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվի
չափահասին կամ երեխային ամուսնանալուն հարկադրելու նպատակով այդ անձի
քաղաքացիության կամ բնակության վայրի պետություն չհանդիսացող պետության
տարածք մուտք գործելուն դիտավորությամբ գայթակղելը:
Հոդված 38 Հոդված 38 –Կանանց սեռական օրգանների խեղում Կանանց սեռական օրգանների խեղում Կանանց սեռական օրգանների խեղում

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` դիտավորությամբ կատարված հետևյալ
գործողությունների քրեականացումն ապահովելու համար՝
ա. սեռական մեծ և փոքր շուրթերը և կլիտորը լրիվ կամ մասնակի
անդամահատելը, կապելը կամ խեղման այլ գործողությունների ենթարկելը;
բ. (ա) կետում թվարկված գործողություններին ենթարկվելուն որևէ կնոջ ստիպելը
կամ դրանց ենթարկվելու համար կին տրամադրելը;
գ. (ա) կետում թվարկված գործողություններին ենթարկվելուն որևէ աղջկա
ստիպելը, դրդելը կամ դրանց ենթարկվելու համար աղջիկ տրամադրելը։
19
Հոդված 39 – Հղիության արհեստական դադարեցում կամ ստերիլիզացում Հղիության արհեստական դադարեցում կամ ստերիլիզացում
կատարելուն կատարելունհարկադրելը հարկադրելը հարկադրելը
Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` դիտավորությամբ կատարված հետևյալ
գործողությունների քրեականացումն ապահովելու համար՝
ա. կնոջ հղիության արհեստական դադարեցումը՝ առանց նրա կողմից նախապես
և տեղեկացված կերպով տրված համաձայնության։
բ. կնոջ կամ աղջկա բնականորեն վերարտադրելու կարողությունը կորցնելու
նպատակով կամ դրան հանգեցրած վիրահատության կատարումը՝ առանց նրա
կողմից նախապես և տեղեկացված կերպով տրված համաձայնության և
պրոցեդուրայի իմաստը հասկանալու։
Հոդված 40 –Սեռական հետապնդում Սեռական հետապնդում Սեռական հետապնդում

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սեռական բնույթի
խոսքային, ոչ խոսքային կամ ֆիզիկական գործողությամբ դրսևորվող ցանկացած
վարքագիծ, որը նպատակ ունի խոցելու անձի արժանապատվությունը կամ
հանգեցնում է դրան, մասնավորապես` ճնշող, թշնամական, նվաստացուցիչ,
նվաստացնող կամ վիրավորական մթնոլորտ ստեղծելը, պատժելի լինի քրեական
կամ որևէ այլ սանկցիայի ներքո:
Հոդված 41 –Օժանդակություն Օժանդակություն Օժանդակություն, դրդում և փորձ դրդում և փորձ դրդում և փորձ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվեն
սույն Կոնվենցիայի 33, 34, 35, 36, 37, 38(ա) և 39-րդ հոդվածներին
համապատասխան նախատեսվող հանցագործությունների կատարմանը
դիտավորությամբ օժանդակելը կամ դրդելը:
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քրեականացվի
սույն Կոնվենցիայի 35, 36, 37, 38(ա) և 39-րդ հոդվածներին համապատասխան
նախատեսվող հանցագործությունների դիտավորությամբ կատարված փորձը:
Հոդված 42 – Հանցագործությունների անընդունելի արդարացումներ Հանցագործությունների անընդունելի արդարացումներ Հանցագործությունների անընդունելի արդարացումներ, ներառյալ՝ ներառյալ՝
հանուն այսպես կոչված այսպես կոչված այսպես կոչված “պատվի” կատարվող
հանցագործությունները հանցագործությունները

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության որևէ գործողության առթիվ հարուցված
վարույթի ընթացքում՝ մշակույթը, սովորույթը, կրոնը, ավանդույթը կամ այսպես
կոչված “պատիվը” չդիտվեն որպես նման գործողությունների արդարացում։ Սա
վերաբերում է, մասնավորապես, այն պնդումներին, որ տուժողի կողմից խախտվել
20
են պատշաճ վարքագծի մշակութային, կրոնական, սոցիալական կամ
ավանդութային նորմերը կամ սովորույթները։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի որևէ մեկի կողմից
սույն հոդվածի 1-ին մասում նշված որևէ գործողություն կատարելուն որևէ
երեխայի դրդելը չվերացնի այդ անձի քրեական պատասխանատվությունը
կատարված գործողության համար։

Հոդված 43 –Քրեական օրենքի կիրառումը Քրեական օրենքի կիրառումը Քրեական օրենքի կիրառումը

Սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված հանցագործությունների
նկատմամբ քրեական օրենքի կիրառումն իրականացվում է անկախ զոհի և
կատարողի միջև եղած հարաբերության բնույթից։
Հոդված 44 –Իրավազորություն Իրավազորություն Իրավազորություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված
յուրաքաչյուր հանցագործության վրա իրենց իրավազորությունը տարածելու
համար, եթե արարքը կատարվել է՝
ա. իրենց տարածքում, կամ
բ. իրենց դրոշի տակ գտնվող նավի վրա, կամ
գ. իրենց ներպետական օրենքների համաձայն գրանցված օդանավի կամ օդային
այլ սարքի վրա, կամ
դ. իրենց քաղաքացիներից մեկի կողմից, կամ
ե. իրենց տարածում գլխավորապես բնակվող անձի կողմից։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձգտեն ձեռնարկել օրենսդրական և այլ
բնույթի անհրաժեշտ բոլոր միջոցները իրենց իրավազորությունը սույն
Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված ցանկացած այնպիսի հանցագործության
նկատմամբ տարածելու համար, որը կատարվել է իր քաղաքացի հանդիսացող
կամ իր տարածքում գլխավորապես բնակվող անձի նկատմամբ։
3. Սույն Կոնվենցիայի 36-րդ, 37-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների համաձայն
նախատեսված հանցագործություններով քրեական հետապնդում իրականացնելու
նպատակով, մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ
բնույթի անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի իրենց
իրավազորության առկայությունը պայմանավորված չլինի այդ արարքները դրանց
կատարման տարածքում քրեականացված լինելու հանգամանքից։
4. Սույն Կոնվենցիայի 36-րդ, 37-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների համաձայն
նախատեսված հանցագործություններով քրեական հետապնդում իրականացնելու
նպատակով, մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ
բնույթի անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն
հոդվածի 1-ին մասի (դ) և (ե) կետերի հիմքով իրենց իրավազորության
առկայությունը պայմանավորված չլինի այն պահանջի կատարմամբ, որի
21
համաձայն քրեական հետապնդումը կարող է իրականացվել միայն տուժողի
կողմից հանցագործության մասին հաղորդոււմ տալու կամ հանցագործության
կատարման վայրի պետության կողմից տեղեկատվություն տրամադրելու
դեպքում։
5. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` իրենց իրավազորությունը սույն Կոնվենցիայի
համաձայն նախատեսված հանցագործությունների նկատմամբ տարածելու
համար` այն դեպքերում, երբ ենթադրյալ կատարողը գտնվում է իրենց
տարածքում և իրենք չեն ցանկանում հանձնել նրան մեկ այլ մասնակից
պետությանը՝ բացառապես նրա քաղաքացիության հիմքով։
6. Եթե սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված ենթադրաբար կատարված
որևէ հանցագործության նկատմամբ իր իրավազորության առկայության մասին
պնդում է մեկից ավելի մասնակից պետություն, ապա շահագրգիռ
պետությունները, անհրաժեշտության դեպքում, խորհրդակցում են մեկը մյուսի
հետ՝ քրեական հետապնդման իրականացման առավել պատշաճ ճանապարհն
ընտրելու համար։
7. Առանց միջազգային իրավունքի ընդհանուր նորմերի ներգործությունը
սահմանափակելու, սույն Կոնվենցիան չի բացառում որևէ մասնակից պետության
քրեական օրենքի կիրառման որևէ իրավազորություն, որը վերջինս կիրացնի իր
ներպետական օրենսդրության համաձայն։
Հոդված 45 –Սանկցիաներ և այլ միջոցներ Սանկցիաներ և այլ միջոցներ Սանկցիաներ և այլ միջոցներ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
համապատասխան նախատեսվող հանցագործությունները պատժվեն
արդյունավետ, համաչափ և զսպող սանկցիաներով, հաշվի առնելով դրանց
ծանրությունը: Այս սանկցիաները պետք է ներառեն, ըստ անհրաժեշտության,
ազատազրկման հետ կապված պատիժներ, ինչը հնարավորություն կտա
բարձրացնել հանձնման հարցը:
2. Մասնակից պետությունները կատարողների նկատմամբ կարող են կիրառել այլ
միջոցներ ևս, մասնավորապես`
− Դատապարտված անձանց վարքագծի դիտարկում կամ վերահսկողություն;
− Ծնողական իրավունքներից զրկելը, եթե երեխայի լավագույն շահերը, որոնց
թվում կարող է լինել տուժողի անվտանգությունը, չեն կարող երաշխավորվել այլ
կերպ:
Հոդված 46 –Ծանրացուցիչ հանգամանքներ Ծանրացուցիչ հանգամանքներ Ծանրացուցիչ հանգամանքներ
Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի հետևյալ
հանգամանքները, այնքանով, որքանով դրանք արդեն իսկ չեն ազդել արարքի
22
որակման վրա, ներպետական օրենսդրության համապատասխան դրույթների
համաձայն հնարավոր լինի դիտել որպես ծանրացուցիչ հանգամանքներ՝ սույն
Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված հանցագործությունների համար պատիժ
սահմանելիս՝
ա. եթե հանցագործությունը կատարվել է նախկին կամ ներկա ամուսնու կամ
զուգընկերոջ նկատմամբ՝ ներպետական իրավունքում դրանց տրված իմաստով,
ընտանիքի անդամի, տուժողի հետ համատեղ բնակվող կամ տուժողի նկատմամբ
ունեցած իշխանությունը չարաշահած անձի կողմից։
բ. եթե հանցագործությունը կամ համասեռ հանցագործությունները կատարվել են
կրկին անգամ;
գ. եթե հանցագործությունը կատարվել է որոշակի հանգամանքների բերումով
խոցելի վիճակի մեջ հայտնված անձի նկատմամբ;
դ. եթե հանցագործությունը կատարվել է երեխայի նկատմամբ կամ երեխայի
ներկայությամբ;
ե. եթե հանցագործությունը կատարվել է միասնաբար գործող երկու կամ ավելի
անձանց կողմից;
զ. եթե հանցագործությունը հետևել է ծայրահեղ բռնության գործադրմանը կամ
զուգորդվել նման բռնություն գործադրելով;
է. եթե հանցագործությունը կատարվել է զենքի գործադրմամբ կամ դրա
գործադրման սպառնալիքով;
ը. եթե հանցագործությամբ տուժողին պատճառվել է ծանր ֆիզիկական կամ
հոգեբանական վնաս;
թ. եթե կատարողը նախկինում դատապարտվել է նմանատիպ բնույթի
հանցագործություններ կատարելու համար։
Հոդված 47 –Այլ մասնակից պետության կողմից կայացված դատավճիռներ Այլ մասնակից պետության կողմից կայացված դատավճիռներ Այլ մասնակից պետության կողմից կայացված դատավճիռներ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` նախատեսելու, պատիժ նշանակելիս, սույն
Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ
գործերով այլ մասնակից պետության ուժի մեջ մտած դատավճռով նշանակված
պատիժը հաշվի առնելու հնարավորությունը։
Հոդված 48 – Վեճերի լուծման պարտադիր Վեճերի լուծման պարտադիր Վեճերի լուծման պարտադիր այլընտրանքային ընթացակարգեր այլընտրանքային ընթացակարգերի այլընտրանքային ընթացակարգերի
կամպատժամիջոցների արգելում պատժամիջոցների արգելում պատժամիջոցների արգելում

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության բոլոր ձևերի հետ կապված վեճերի լուծման պարտադիր
23
այլնտրանքային ընթացակարգերն արգելելու համար, ներառյալ՝ հաշտարար և
միջնորդ գործունեությունը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի տուգանք վճարելու
կարգադրության դեպքում պատշաճ կերպով հաշվի առնվեն կատարողի կողմից
տուժողի նկատմամբ ունեցած իր ֆինանսական պարտավորությունները
կատարելու հնարավորությունը։
Գլուխ VI – Քննություն Քննություն Քննություն, քրեական հետապնդում քրեական հետապնդում քրեական հետապնդում, դատավարական և դատավարական և դատավարական և
պաշտպանության պաշտպանությանմիջոցներ միջոցներ միջոցներ

Հոդված 49 –Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ Ընդհանուր բնույթի պարտավորություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի դրսևորման դեպքերով
նախաքննական ու դատական վարույթներն իրականացվեն առանց անհարկի
ձգձգումների` միաժամանակ քրեական դատավարության բոլոր փուլերում հաշվի
առնելով տուժողի իրավունքները։
2. Մասնակից պետությունները, մարդու իրավունքների hիմնարար սկզբունքներին և
բռնության գենդերային ընկալմանը համապատասխան, պետք է ձեռնարկեն
օրենսդրական և այլ բնույթի անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար,
որպեսզի սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված հանցագործությունների
վերաբերյալ գործերի քննությունն ու դրանցով քրեական հետապնդման
իրականացումը կատարվեն արդյունավետ կերպով։
Հոդված 50 –Անհապաղ արձագա Անհապաղ արձագա Անհապաղ արձագանքում, կանխարգելում և պաշտպանություն կանխարգելում և պաշտպանություն կանխարգելում և պաշտպանություն

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի իրավապահ
իրավասու մարմինները սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության
բոլոր ձևերին արձագանքեն անհապաղ անհապաղ և պատշաճ կերպով՝
տուժողների համար ապահովելով համարժեք և անհետաձգելի պաշտպանություն։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի իրավապահ
պատասխանատու մարմինները անհապաղ և պատշաճ կերպով ներգրավված
լինեն սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի
կանխարգելմանն ու դրանցից պաշտպանություն տրամադրելուն, ներառյալ՝
կանխարգելիչ գործուն միջոցների կիրառումը և ապացույցների հավաքումը։
Հոդված 51 –Ռիսկի գնահատում և ռիսկի կառավարում գնահատում և ռիսկի կառավարում գնահատում և ռիսկի կառավարում

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի բոլոր շահագրգիռ
մարմինները կատարեն մահ պատճառելու ռիսկի, իրավիճակի լրջության և
24
բռնության կրկնվելու ռիսկի գնահատումը՝ համապատասխան ռիսկը
կառավարելու և անհրաժեշտության դեպքում համակարգված ձևով
անվտանգություն և աջակցություն ապահովելու համար։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն հոդվածի 1-
ին մասում նշված ռիսկի գնահատման ընթացքում քննության յուրաքանչյուր
փուլում և պաշտպանության միջոցներ կիրառվելու յուրաքանչյուր դեպքում
պատշաճ կերպով հաշվի առնվի սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող
բռնության գործողություններ կատարողների մոտ հրազենի առկայության կամ
դրա մատչելոիթյան փաստը։
Հոդված 52 –Արգելափակող արտակարգ կարգադրություններ Արգելափակող արտակարգ կարգադրություններ Արգելափակող արտակարգ կարգադրություններ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի իրավասու
մարմինները, վերահաս վտանգի առկայության պայմաններում, լիազորված լինեն
կարգադրելու, որպեսզի ընտանեկան բռնություն կատարողը բավարար
ժամանակով հեռանա տուժողի կամ վտանգի տակ գտնվող անձի բնակարանից
կամ արգելելու կատարողին, որպեսզի նա վերադառնա կամ շփում ունենա
տուժողի կամ վտանգի տակ գտնվող անձի հետ։ Սույն հոդվածի համաձայն
ձեռնարկված միջոցները պետք է նախապատվությունը տան տուժողների կամ
վտանգի տակ գտնվող անձանց անվտանգությունը։
Հոդված 53 –Արգելող կամ պաշտպանության կարգադրություններ Արգելող կամ պաշտպանության կարգադրություններ Արգելող կամ պաշտպանության կարգադրություններ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի տուժողների համար առկա լինի
արգելող կամ պաշտպանության համապատասխան կարգադրությունների
արձակման հնարավորությունը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն հոդվածի 1-
ին մասում նշված արգելող կամ պաշտպանության կարգադրությունները՝
− Հնարավոր լինի արձակել անհապաղ պաշտպանություն տրամադրելու համար և
որպեսզի դրանցից հնարավոր լինի օգտվել առանց տուժողի համար անհարկի
ֆինանսական կամ վարչական խոչընդոտներ հարուցելու;
− արձակված լինեն կոնկրետ ժամանակով կամ ընդհուպ մինչև դրա փոփոխումը
կամ գործողության ժամկետը լրանալը;
– անհրաժեշտության դեպքում՝ արձակված լիենեն ex parte կարգով և ուժի մեջ
մտնեն անհապաղ;
– հնարավոր լինի արձակել այլ վարույթներից անկախ կամ ի լրացումն այլ
վարույթների;
25
– թույլատրելի լինեն՝ ապագա վարույթների ընթացքում ներկայացվելու համար։
3. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն հոդվածի 1-
ին մասի համաձայն արձակված արգելող կամ պաշտպանության կարգադրության
պահանջների խախտումները պատժելի լինեն քրեական կամ իրավական բնույթի
այլ արդյունավետ, համաչափ և զսպող պատժամիջոցներով:
Հոդված 54 –Քննություն և ապացույցներ Քննություն և ապացույցներ Քննություն և ապացույցներ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի քաղաքացիական
կամ քրեական ցանկացած դատավարության շրջանակներում տուժողի սեռական
վարքագծի և սեռական հարաբերությունների անցյալի հետ կապված
ապացույցները թույլատրելի ճանաչվեն կամ գնահատվեն միայն այն դեպքերում,
երբ դրանք վերաբերելի են գործին և անհրաժեշտ։
Հոդված 55 – Ex parte Ex parte Ex parte և ex officio ex officio ex officio ընթացակարգեր ընթացակարգեր ընթացակարգեր

1. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի հանցագործությունն
ամբողջությամբ կամ դրա մի մասով իրենց տարածքում կատարվելու դեպքում,
սույն Կոնվենցիայի 35, 36, 37, 38 և 39-րդ հոդվածների համաձայն նախատեսված
հանցագործությունների քննությունն ու դրանցով քրեական հետապնդման
իրականացումը լիովին կախված չլինեն տուժողի կողմից հաղորդում կամ բողոք
ներկայացնելու փաստից, և որպեսզի արդեն իսկ ընթացքի մեջ գտնվող
վարույթներն հնարավոր լինի շարունակել անգամ տուժողի կողմից իր
ցուցմունքներից կամ բողոքից հրաժարվելու դեպքում։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները՝ իրենց ներպետական օրենսդրությամբ սահմանված
կարգով ապահովելու համար, որպեսզի պետական մարմիններն ու
հասարակական կազմակերպությունները, ինչպես նաև ընտանեկան բռնության
ոլորտի խորհրդատուները հնարավորություն ունենան աջակցելու/օգնելու
տուժողներին՝ վերջիններիս խնդրանքով, սույն Կոնվենցիայի համաձայն
նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ նախաքննական և դատական
վարույթների ընթացքում։
Հոդված 56 –Պաշտպանության Պաշտպանության Պաշտպանությանմիջոցներ միջոցներ միջոցներ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` տուժողների իրավունքները և շահերը
նախաքննական և դատական վարույթի բոլոր փուլերում պաշտպանելու
նպատակով, ներառյալ՝ նրանց որպես վկաների ունեցած հատուկ կարիքները,
մասնավորապես՝
ա. տուժողներին, ինչպես նաև նրանց ընտանիքի անդամներին և վկաներին՝
պաշտպանելով ճնշումներից, վրեժխնդրությունից և կրկնակի զոհականացումից;
26
բ. ապահովելով, որպեսզի տուժողները տեղեկացվեն կատարողին
ժամանակավորապես կամ վերջնականապես ազատ արձակելու կամ վերջինիս
փախուստի մասին՝ առնվազն այն դեպքերում, երբ տուժողի կամ նրա ընտանիքի
անդամներին կարող է սպառնալ վտանգ։
գ. տեղեկացնելով նրանց, ներքին օրենսդրությամբ սահմանված պայմաններում,
իրենց ունեցած իրավունքների և իրենց տրամադրության տակ եղած
ծառայությունների, իրենց բողոքների քննության ընթացքի, հարուցված
մեղադրանքների, ընդհանրապես նախաքննական կամ դատական վարույթի
ընթացքի, իրենց ունեցած դատավարական դերի, ինչպես նաև իրենց գործի ելքի
մասին։
դ. հնարավորություն տալով տուժողներին, ներպետական քրեադատավարական
օրենքով սահմանված կարգով, արտահայտելու իրենց տեսակետը և
ներկայացնելու ապացույցներ և ապահովելով նրանց տեսակետները, կարիքները
և մտահոգություններն անձամբ կամ միջնորդ անձի միջոցով քննարկման առարկա
դարձնելու հնարավորությունը;
ե. տուժողներին աջակցության համապատասխան ծառայություններ
տրամադրելով՝ այն հաշվով, որպեսզի նրանց իրավունքներն ու շահերը
ներկայացվեն և հաշվի առնվեն պատշաճ կերպով;
զ. ապահովելով տուժողի մասնավոր կյանքի անձեռնմխելիությունը կամ տուժողի
նկարագիրը պաշտպանելուն ուղղված միջոցներ նախատեսելու
հնարավորությունը;
է. ապահովելով, հնարավորության դեպքում, նախաքննության մարմնի գտնվելու
վայրում կամ դատարանում տուժողների և կատարողների միջև շփումների
բացառումը;
ը. ապահովելով անկախ և ձեռնահաս թարգմանիչներ` թե այն դեպքերում, երբ
տուժողը հանդիսանում է դատավարության կողմ, և թե այն դեպքերում, երբ նա
տալիս է ցուցմունքներ;
թ. տուժողների տալով, ներպետական օրենսդրությամբ սահմանված կարգով,
առանց դատական նիստին ներկայանալու կամ առնվազն դատական նիստից
ենթադրյալ կատարողի բացակայության պայմաններում, ցուցմունք տալու
հնարավորություն, մասնավորապես՝ հնարավորության դեպքում, հաղորդակցման
համապատասխան տեխնոլոգիաների օգտագործմամբ։
2. Կանանց նկատմամբ բռնության կամ ընտանեկան բռնության տուժող կամ վկա
երեխաներին, համապատասխան դեպքերում, պետք է տրամադրվեն
պաշտպանության հատուկ միջոցներ, որոնք հաշվի կառնեն երեխայի լավագույն
շահերը։
27
Հոդված 57 –Իրավաբանական Իրավաբանական Իրավաբանականօգնություն օգնություն օգնություն

Մասնակից պետությունները պետք է, ներքին օրենսդրությամբ սահմանված
պայմանների առկայությամբ, տուժողների համար ապահովեն իրավաբանական
աջակցությունից և իրավաբանական անվճար օգնությունից օգտվելու իրավունքը։
Հոդված 58 –Վաղեմության Վաղեմության Վաղեմությանժամկետներ ժամկետներ ժամկետներ

Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
36, 37, 38 և 39-րդ հոդվածների համաձայն նախատեսված հանցագործությունների
վերաբերյալ ցանկացած վարույթ հարուցելու համար քրեական հետապնդման
վաղեմության ժամկետը շարունակի հոսել տուժողի չափահաս դառնալուց հետո
այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ և համաչափ կլինի խնդրո առարկա
հանցագործության ծանրությանը` այն հաշվով, որպեսզի քրեական վարույթի
արդյունավետ իրականացումը հնարավոր լինի տուժողի չափահաս դառնալուց
հետո:
Գլուխ VII Գլուխ VII –Միգրացիա Միգրացիա Միգրացիաևապաստան ապաստան ապաստան

Հոդված 59 –Կացության Կացության Կացությանկարգավիճակ կարգավիճակ կարգավիճակ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի այն զոհերը, որոնց
կացության կարգավիճակը կախված է ամուսինների կամ զուգընկերների՝
ներպետական իրավունքում դրանց տրված իմաստով, ունեցած կարգավիճակից,
ամուսնալուծվելու կամ հարաբերությունը դադարելու դեպքում, առանձնակի
դժվարություն ներկայացնող պայմանների առկայությամբ և դիմումի հիման վրա,
ստանան կացության ինքնուրույն թույլտվություն՝ անկախ ամուսնության կամ
հարաբերության տևողությունից։ Կացության ինքնուրույն թույլտվություն տալու
պայմանները և դրա տևողությունը սահմանվում են ներպետական
օրենսդրությամբ։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի զոհերին տրվի
նրանց ամուսինների կամ զուգընկերների՝ ներպետական իրավունքում դրանց
տրված իմաստով, նկատմամբ ընթացող արտաքսման վարույթի կասեցմանը
հասնելու հնարավորություն՝ այն հաշվով, որպեսզի իրենք կարողանան դիմել
կացության ինքնուրույն թույլտվություն ստանալու համար։
3. Մասնակից պետությունները պետք է զոհերին տրամադրեն կացության նորոգվող
թույլտվություններ՝ հետևյալ երկու իրավիճակի առանձին կամ միաժամանակյա
առկայության դեպքում՝
ա. եթե իրավասու մարմինը գտնում է, որ տուժողի մնալն անհրաժեշտ է նրա
անձնական դրության բերումով;
28
բ. եթե իրավասու մարմինը գտնում է, որ տուժողի մնալն անհրաժեշտ է
նախաքննական կամ դատական վարույթի ընթացքում իրավասու մարմինների
հետ համագործակցելու նպատակով։
4. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի հարկադիր
ամուսնության զոհերը, ովքեր այլ երկիր են տարվել ամուսնանալու նպատակով և
ովքեր դրա արդյունքում կորցրել են իրենց հիմնական բնակության վայր
հանդիսացող երկրում ունեցած կացության կարգավիճակը, հնարավորություն
ունենան վերականգնելու այն։
Հոդված 60 –Գենդերային հիմքով ապաստան ստանալու խնդրանքներ Գենդերային հիմքով ապաստան ստանալու խնդրանքներ Գենդերային հիմքով ապաստան ստանալու խնդրանքներ

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի գենդերային
հիմքով կանանց նկատմամբ բռնությունը հնարավոր լինի ճանաչել որպես
հետապնդում՝ Փախստականների կարգավիճակի վերաբերյալ 1951թ
Կոնվենցիայի 1-ին հոդվածի Ա մասի 2-րդ կետի իմաստով, և որպես ծանր
հետևանքի դրսևորում, որը հիմք է տալիս լրացնող/սուբսիդիար
պաշտպանություն իրականացնելու համար։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ապահովեն, որպեսզի գենդերային
բաղադրիչը հաշվի առնող մեկնաբանություն տրվի Կոնվենցիայի հիմքերից
յուրաքանչյուրին, և եթե հաստատվի, որ հետապնդման վախը առկա է այդ մեկ
կամ մեկից ավելի հիմքերի նկատմամբ, ապա փախստականի կարգավիճակը
դիմումատուներին պետք է տրվի կիրառելի համապատասխան իրավական
գործիքներին համապատասխան։
3. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապաստան հայցողների համար գենդերային
բաղադրիչը հաշվի առնող ընդունման ընթացակարգեր և աջակցության
ծառայություններ, ինչպես նաև գենդերային ուղեցույցներ և գենդերային բաղադրիչ
ունեցող ապաստան տրամադրելու ընթացակարգեր ստեղծելու համար, ներառյալ՝
փասխստականի կարգավիճակ տալու հարցի լուծումը և միջազգային
պաշտպանության մասին դիմումները։
Հոդված 61 – Non-refoulement refoulement refoulement

1. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` non-refoulement սկզբունքը հարգելու ուղղությամբ,
միջազգային իրավունքի ներքո իրենց ստանձնած պարտավորություններին
համապատասխան։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի կանանց
նկատմամբ բռնության զոհ հանդիսացող և պաշտպանության կարիք ունեցող
անձինք որևէ պարագայում չվերադարձվեն մի երկիր, որտեղ նրանց կյանքին
29
սպառնալու է վտանգ կամ որտեղ նրանք կարող են ենթարկվել խոշտանգնման
կամ անմարդկային կամ նվաստացնող վերաբերմունքի կամ պատժի։
Գլուխ VIII Գլուխ VIII –Միջազգային համագործակցություն Միջազգային համագործակցություն Միջազգային համագործակցություն

Հոդված 62 –Ընդհանուր սկզբունքներ Ընդհանուր սկզբունքներ Ընդհանուր սկզբունքներ

1. Մասնակից պետությունները պետք է է հնարավորինս լայն համագործակցություն
ծավալել միմյանց միջև՝ սույն Կոնվենցիայի դրությների համաձայն և
քաղաքացիական ու քրեական գործերով համագործակցության մասին
միջազգային և տարածաշրջանային գործիքների, միասնական կամ փոխադարձ
օրենսդրության և ներքին օրենքներով նախատեսվող կարգավորումների հիման
վրա, նպատակ ունենալով`
ա. սույն Կոնվենցիայի առարկա հանդիսացող բռնության բոլոր ձևերի
կանխարգելումը, դրանց դեմ պայքարը ու դրանցով քրեական հետապնդման
իրականացումը;
բ. տուժողների համար պաշտպանություն ապահովելը և աջակցություն
տրամադրելը;
գ. սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված հանցագործությունների
վերաբերյալ գործերով նախաքննություն և դատական քննություն իրականացնելը;
դ. մասնակից պետությունների դատական մարմինների կողմից արձակված
քաղաքացիական և քրեական գործերով համապատասխան դատական ակտերը,
այդ թվում՝ պաշտպանության կարգադրությունները կատարելը։
2. Մասնակից պետությունները պետք է ձեռնարկեն օրենսդրական և այլ բնույթի
անհրաժեշտ բոլոր միջոցները` ապահովելու համար, որպեսզի սույն Կոնվենցիայի
համաձայն նախատեսված որևէ հանցագործության զոհ հանդիսացող անձինք,
հանցագործությունը տուժողի բնակության վայրի պետություն չհանդիսացող
մասնակից պետության տարածքում կատարվելու դեպքում, հանցագործության
մասին հաղորդումը կարողանան ներկայացնել իրենց բնակության վայրի
պետության իրավասու մարմիններին։
3. Եթե որևէ մասնակից պետություն, որը քրեական գործերով փոխադարձ
համագործակցությունը, հանձնումը և սույն Կոնվենցիայի մեկ այլ մասնակից
պետության կողմից քաղաքացիական և քրեական գործերով կայացված դատական
ակտերի կատարումը պայմանավորում է պայմանարգի առկայությամբ,
փոխադարձ իրավական օգնության հայցում է ստանում այնպիսի մասնակից
պետությունից, որի հետ նա չունի այդպիսի պայմանագիր, ապա այն կարող է
սույն Կոնվենցիան դիտարկել որպես հիմք քրեական գործերով փոխադարձ
համագործակցության, հանձնման և սույն Կոնվենցիայի մեկ այլ մասնակից
պետության կողմից քաղաքացիական և քրեական գործերով կայացված դատական
ակտերի կատարման նպատակով՝ սույն Կոնվենցիայի համաձայն նախատեսված
հանցագործությունների առնչությամբ։
30
4. Մասնակից պետությունները կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան
բռնության կանխարգելումը և դրա պայքարը պետք է ձգտեն ընդգրկել երրորդ
պետությունների համար իրականացվող աջակցության ծրագրերում, ներառյալ՝
երրորդ պետությունների հետ երկկողմ կամ բազմակողմ պայմանագրեր կնքելը՝
զոհերի պաշտպանությունը, 18-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն, խթանելու
նպատակով։
Հոդված 63 –Վտանգիտակգտնվողանձանցնկատմամբ նկատմամբ նկատմամբմիջոցներ միջոցներ միջոցներ
Եթե մասնակից որևէ պետություն, որը տիրապետում է այնպիսի
տեղեկատվության, որը ողջամիտ հիմքեր է տալիս ենթադրելու, որ որևէ անձ
գտնվում է սույն Կոնվենցիայի 36, 37, 38 և 39-րդ հոդվածներում նշված բռնության
գործողությունների մեկ այլ մասնակից պետության տարածքում ենթարկվելու
վերահաս վտանգի տակ, ապա այդ տեղեկատվությանը տիրապետող մասնակից
պետությանը քաջալերվում է այդ տեղեկատվությունը անհապաղ փոխանցել այն
մասնակից պետությանը, որտեղ այդ արարքները կարող են կատարվել՝
պաշտպանության համապատասխան միջոցների կիրառումը ապահովելու
նպատակով։ Համապատասխան դեպքերում, այս տեղեկատվությունը, վտանգված
անձի շահերից ելնելով, պետք է մանրամասներ պարունակի պաշտպանության
մասին գործող դրույթների վերաբերյալ։
Հոդված 64 –Տեղեկատվություն Տեղեկատվություն Տեղեկատվություն
1. Հայցվող մասնակից պետությունը Հայցող մասնակից պետությանը անհապաղ
տեղյակ է պահում սույն գլխի դրույթների համաձայն կատարված գործողության
վերջնական արդյունքի մասին: Հայցվող մասնակից պետությունը Հայցող
մասնակից պետությանը անհապաղ տեղյակ է պահում նաև այն բոլոր
հանգամանքների մասին, որոնք անհնարին են դարձնում հայցվող գործողության
կատարումը կամ որոնց հետևանքով այդ գործողությունը, հավանական է, որ
նշանակալիորեն ձգձգվի։
2. Մասնակից պետությունը, իր ներքին օրենսդրությամբ թույլատրվող
սահմաններում, առանց նախապես հայցում ներկայացնելու, կարող է մեկ այլ
մասնակից պետությանը փոխանցել իր սեփական քննության շրջանակներում
ձեռք բերված տեղեկատվությունը, եթե գտնում է, որ այդ տեղեկատվության
բացահայտումը ստացող պետությանը կարող է օգնել սույն Կոնվենցիայի
համաձայն նախատեսված հանցագործությունները կանխելու, դրանց վերաբերյալ
քրեական վարույթ կամ քրեական գործ հարուցելու և քրեական վարույթը կամ
գործի քննությունը իրականացնելու գործում, կամ եթե այդ տեղեկատվությունը
սույն գլխի դրույթների ներքո այդ մասնակից պետությանը հնարավորություն կտա
դիմելու համագործակցության խնդրանքով։
3. Մասնակից պետությունը, որը սույն հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված կարգով
ստանում է որևէ տեղեկատվություն, այդ տեղեկատվությունը պետք է հայտնի իր
իրավասու մարմիններին՝ այն հաշվով, որպեսզի հարուցվեն անհրաժեշտ
համարվող ընթացակարգերը կամ որպեսզի այդ տեղեկատվությունը հնարավոր
լինի հաշվի առնել քաղաքացիական և քրեական համապատասխան վարույթների
շրջանակներում։
31

Հոդված 65 –Տվյալների Տվյալների Տվյալներիպաշտպանություն պաշտպանություն պաշտպանություն

Անհատական տվյալները պետք է պահպանվեն և օգտագործվեն մասնակից
պետությունների կողմից “Անհատական տվյալների ավտոմատացված մշակման
հետ կապված անձանց պաշտպանության մասին կոնվենցիայի (ETS No. 108) ներքո
ստանձնած պարտավորություններին համապատասխան։
Գլուխ IX Գլուխ IX –Վերահսկողության Վերահսկողության Վերահսկողությանմեխանիզմը մեխանիզմը մեխանիզմը

Հոդված 66 – Կանանց նկատմամբ նկատմամբ նկատմամբ բռնության բռնության բռնության և ընտանեկան ընտանեկան ընտանեկան բռնության բռնության բռնության դեմ
պայքարի պայքարի հարցերով հարցերով հարցերով Փորձագիտական Փորձագիտական Փորձագիտական խումբը (GREVIO, (GREVIO,
ԳՐԵՎԻՈ) ԳՐԵՎԻՈ)
1. Մասնակից պետությունների կողմից սույն Կոնվենցիայի կատարման նկատմամբ
վերահսկողություն իրականացնելու համար պատասխանատու է Կանանց
նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության դեմ պայքարի հարցերով
Փորձագիտական խումբը (այսուհետ՝ “ԳՐԵՎԻՈ”)։
2. ԳՐԵՎԻՈ-ն պետք է ունենա նվազագույնը 10 և առավելագույնը 15 անդամ՝
պահպանելով աշխարհագրական և գենդերային հավասարակշռությունը, ինչպես
նաև ապահովելով բազմաոլորտ փորձառության առկայությունը։ Նրա անդամներն
ընտրվում մասնակից պետությունների Կոմիտեի կողմից՝ մասնակից
պետությունների կողմից ներկայացված նրանց քաղաքացիների թվից ընտրված
թեկնածուների ցանկից, չորս տարի ժամանակով՝ մեկ անգամ վերընտրվելու
հնարավորությամբ։
3. Առաջին 10 անդամների ընտրությունը պետք է կատարվի սույն Կոնվենցիան ուժի
մեջ մտնելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում։ Մյուս հինգ անդամների
ընտրությունը պետք է կատարվի թվով 25-րդ վավերացումից կամ միանալուց
հետո։
4. ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամների ընտրության հիմքում պետք է դրվեն հետևյալ
սզկբունքները՝
ա. նրանք պետք է ընտրվեն թափանցիկ ընթացակարգով՝ բարոյական բարձր
հատկանիշներ ունեցող, մարդու իրավունքների, գենդերային հավասարության,
կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության կամ տուժողներին
աջակցություն և պաշտպանություն տրամադրելու ասպարեզում իրենց
ձեռնահասությամբ հայտնի կամ սույն Կոնվենցիայով ընդգրկվող
բնագավառներում մասնագիտական փորձառություն դրսևորած անձանց թվից;
բ. միևնույն պետության քաղաքացի հանդիսացող երկու անձանց անդամությունը
ԳՐԵՎԻՈ-ին արգելվում է;
գ. նրանք պետք է ներկայացնեն հիմնական իրավական համակարգերը;
32
դ. նրանք պետք է ներկայացնեն կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան
բռնության բնագավառում գործող տարբեր դերակատարների և
գերատեսչությունների;
ե. նրանք հանդես են գալիս իրենց անձնական կարգավիճակով, անկախ են
անկողմնակալ իրենց գործառույթներն իրականացնելիս և կարող են
արդյունավետորեն կատարել իրենց պարտականությունները։
5. ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամների ընտրության կարգը որոշվում է Եվրոպայի Խորհրդի
Նախարարների կոմիտեի կողմից՝ մասնակից պետությունների հետ
խորհրդակցություններ անցկացնելուց և նրանց միաձայն հավանությունը
ստանալուց հետո, սույն Կոնվենցիան ուժի մեջ մտնելուց հետո վեց ամսվա
ընթացքում։
6. ԳՐԵՎԻՈ-ն հաստատում է իր սեփական կանոնակարգը։
7. 68-րդ հոդվածի 9-րդ և 14-րդ մասերով սահմանված կարգով այլ երկիր այցելող
ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամները և պատվիրակությունների մյուս անդամները օգտվում են
սույն Կոնվենցիայի Հավելվածում ամրագրված արտոնություններից և
անձեռնմխելիություններից։
Հոդված 67 –Մասնակից Մասնակից Մասնակիցպետությունների պետությունների պետություններիԿոմիտեն Կոմիտեն Կոմիտեն

1. Մասնակից պետությունների Կոմիտեն կազմված է Կոնվենցիայի մասնակից
պետությունների ներկայացուցիչներից։
2. Մասնակից պետությունների Կոմիտեն գումարվում է Եվրոպայի Խորհրդի
Գլխավոր քարտուղարի կողմից։ Մասնակից պետությունների կոմիտեն առաջին
անգամ գումարվում է Կոնվենցիան ուժի մեջ մտնելուց հետո մեկ տարվա
ընթացքում՝ ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամների ընտրության նպատակով։ Այնուհետև
կոմիտեի նիստերը գումարվում են մասնակից պետությունների մեկ երրորդի,
մասնակից պետությունների Կոմիտեի Նախագահի կամ Գլխավոր քարտուղարի
խնդրանքով։
3. Մասնակից պետությունների Կոմիտեն հաստատում է իր սեփական
կանոնակարգը։
Հոդված 68 –Ընթացակա Ընթացակա Ընթացակարգը

1. Մասնակից պետությունները Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին են
ներկայացնում ԳՐԵՎԻՈ-ի կողմից կազմված հարցաշարի հիման վրա
նախապատրաստված և ԳՐԵՎԻՈ-ի քննարկմանը դրվող իրենց զեկույցը՝
օրենսդրական և այլ բնույթի այն միջոցառումների մասին, որոնք ձեռնարկվել են
սույն Կոնվենցիայի դրույքների կատարման ուղղությամբ։
2. Սույն հոդվածի 1-ին մասի համաձայն ներկայացված զեկույցը ԳՐԵՎԻՈ-ի կողմից
քննարկվում է համապատասխան մասնակից պետության ներկայացուցչի հետ
միասին։
33
3. Գնահատման հաջորդ գործընթացները բաժանվում են փուլերի, որոնց
տևողությունը որոշվում է ԳՐԵՎԻՈ-ի կողմից։ Յուրաքանչյուր փուլի սկզբում
ԳՐԵՎԻՈ-ն ընտրում է այն հատուկ դրույթները, որոնց վրա պետք է հիմնվի
գնահատումը, և ուղարկում հարցաշարը։
4. ԳՐԵՎԻՈ-ն որոշում է այն միջոցները, որոնք առավել անհրաժեշտ են
վերահսկողության այս գործընթացն իրականացնելու համար։ Մասնավորապես,
այն կարող է հարցաշար մշակել գնահատման յուրաքանչյուր փուլի համար, որը
կծառայի որպես մասնակից պետությունների կողմից կատարման նկատմամբ
գնահատման ընթացակարգի հիմք։ Հարցաշարը պետք է ուղարկվի մասնակից
բոլոր պետություններին։ Մասնակից պետությունները պետք է պատասխանեն այդ
հարցաշարին, ինչպես նաև տեղեկատվություն տրամադրելու վերաբերյալ
ԳՐԵՎԻՈ-ի ցանկացած խնդրանքին։
5. ԳՐԵՎԻՈ-ն Կոնվենցիայի կատարման վերաբերյալ տեղեկատվությունը կարող է
ստանալ ՀԿ-ներից, քաղաքացիական հասարակությունից, ինչպես նաև մարդու
իրավունքների պաշտպանության ազգային ինստիտուտներից։
6. ԳՐԵՎԻՈ-ն պետք է պատշաճ ուշադրություն դարձնի այն տեղեկատվությանը, որն
առկա է սույն Կոնվենցիայի առարկայի մեջ մտնող հարցերի վերաբերյալ
տարածաշրջանային և միջազգային այլ գործիքներում և մարմինների մոտ։
7. Գնահատման յուրաքանչյուր փուլի համար հարցաշար մշակելիս, ԳՐԵՎԻՈ-ն
պետք է պատշաճ կերպով հաշվի առնի այն տվյալները և
ուսումնասիրությունները, որոնք մասնակից պետություններում,
համապատասխանաբար՝ հավաքվել և կատարվել են սույն Կոնվենցիայի 11-րդ
հոդվածի կարգով։
8. ԳՐԵՎԻՈ-ն Կոնվենցիայի կատարման վերաբերյալ տեղեկատվություն կարող է
ստանալ Եվրոպայի Խորհրդի Մարդու իրավունքների հարցերով
հանձնակատարից, Խորհրդարանական Ասամբլեայից և Եվրոպայի Խորհրդի
համապատասխան մասնագիտացված մարմիններից, որոնք ստեղծված են այլ
միջազգային գործիքների հիման վրա։ Այդ մարմիններին ներկայացված
գանգատները և վերջինններիս քննության արդյունքները պետք է մատչելի
դարձվեն ԳՐԵՎԻՈ-ի համար։
9. Ստացված տեղեկատվությունը ոչ բավարար լինելու կամ սույն հոդվածի 14-րդ
կետով նախատեսված դեպքերում ԳՐԵՎԻՈ-ն կարող է որպես լրացուցիչ միջոց
այցելություններ կազմակերպել այլ երկրներ` ազգային իշխանությունների
համագործակցությամբ և անկախ ազգային փորձագետների աջակցությամբ։ Այդ
այցերի ընթացքում ԳՐԵՎԻՈ-ին կարող են աջակցել առանձին ոլորտների
մասնագետներ։
10. ԳՐԵՎԻՈ-ն պատրաստում է զեկույցի նախագիծ, որը պարունակում է
վերլուծություններ գնահատման հիմքում ընկած դրույթների կատարման
վերաբերյալ, ինչպես նաև՝ առաջարկություններ ու նախագծեր այն եղանակների
վերաբերյալ, որոնք տվյալ մասնակից պետությունը կարող է ընտրել
34
արձանագրված հիմնախնդիրները լուծելու ուղղությամբ։ Զեկույցի նախագիծն
ուղարկվում է գնահատում անցնող տվյալ մասնակից պետությանը՝ վերջինիս
մեկնաբանությունները ստանալու նպատակով։ Այդ մեկնաբանությունները
ԳՐԵՎԻՈ-ի կողմից պետք է հաշվի առնվեն իր զեկույցը հաստատելու ժամանակ։
11. Ստացված ամբողջ տեղեկատվության և մասնակից պետությունների կողմից
ներկայացված մեկնաբանությունների հիման վրա, ԳՐԵՎԻՈ-ն հաստատում է իր
զեկույցը և եզրակացությունները՝ համապատասխան մասնակից պետության
կողմից սույն Կոնվենցիայի դրույթների կատարման ուղղությամբ ձեռնարկված
միջոցների վերաբերյալ։ Այս զեկույցն ու եզրակացությունները ուղարկվում են
համապատասխան մասնակից պետությանը և Մասնակից պետությունների
Կոմիտեին։ ԳՐԵՎԻՈ-ի զեկույցն ու եզրակացությունները հրապարակվում են
դրանց հաստատման պահի խմբագրությամբ՝ համապատասխան մասնակից
պետության կողմից դրանց վերաբերյալ հետագայում արված
մեկնաբանությունների հետ միասին։
12. Առանց սույն հոդվածի 1-8-րդ մասերով նախատեսված ընթացակարգը
սահմանափակելու, Մասնակից պետությունների Կոմիտեն, ԳՐԵՎԻՈ-ի զեկույցի և
եզրակացությունների հիման վրա, կարող է ընդունել հանձնարարականներ՝ (ա)
այն միջոցների մասին, որոնք պետք է ձեռնարկի համապատասխան մասնակից
պետությունը՝ ԳՐԵՎԻՈ-ի եզրակացություններն ի կատար ածելու ուղղությամբ,
անհրաժեշտության դեպքում՝ նշելով դրանց իրականացման վերաբերյալ
տեղեկատվություն տրամադրելու ժամկետը, և (բ) հանձնարարականներ
Կոնվենցիայի պատշաճ կատարումն ապահովելու համար համագործակցությունը
խթանելու վերաբերյալ։
13. Եթե ԳՐԵՎԻՈ-ի կողմից վստահելի տեղեկատվություն է ստացվում այն մասին, որ
առկա է այնպիսի իրավիճակ, որը Կոնվենցիայի ծանր խախտումները կանխելու
կամ դրանց դրսևորման ծավալը կամ քանակը նվազեցնելու համար պահանջում է
անհապաղ արձագանքում, ապա այն կարող է պահանջել արտակարգ զեկույցի
անհապաղ տրամադրում՝ այն միջոցների վերաբերյալ, որոնք ձեռնարկվել են
կանանց նկատմամբ բռնության գործողությունների որևիցե ծանր, մասայական
կամ կայուն դրսևորումները կանխելու նպատակով։
14. ամապատասխան մասնակից պետության կողմից ներկայացված, ինչպես նաև իր
տրամադրության տակ եղած ցանկացած այլ վստահելի տեղեկատվության հիման
վրա, ԳՐԵՎԻՈ-ն իր մեկ կամ մեկից ավելի անդամների կարող է օժտել
հետաքննություն անցկացնելու և ԳՐԵՎԻՈ-ին անհապաղ զեկուցելու
լիազորությամբ։ Տվյալ մասնակից պետության թույլտվության և համաձայնության
դեպքում այդ հետաքննությունը կարող է ներառել նաև այցելությունը այդ
պետության տարածք։
15. Սույն հոդվածի 14-րդ մասում նշված հետաքննության հետևությունների
ուսումնասիրության հիման վրա, ԳՐԵՎԻՈ-ն դրանք փոխանցում է
համապատասխան մասնակից պետությանը և անհրաժեշտության դեպքում՝
Մասնակից պետությունների կոմիտեին և Եվրոպայի Խորհրդի Նախարարների
կոմիտեին՝ բոլոր մեկնաբանություններով և հանձնարարականներով հանդերձ։
35
Հոդված 69 –Ընդհանուր Ընդհանուր Ընդհանուրբնույթի բնույթի բնույթիհանձնարարականներ հանձնարարականներ հանձնարարականներ

Անհրաժեշտության դեպքում, ԳՐԵՎԻՈ-ն կարող է ընդունել սույն Կոնվենցիայի
կատարման վերաբերյալ ընդհանուր բնույթի հանձնարարականներ։
Հոդված 70 – Խորհրդարանական Խորհրդարանական Խորհրդարանական մասնակցությունը մասնակցությունը մասնակցությունը վերահսկողության երահսկողության երահսկողության
գործընթացին գործընթացին

1. Ազգային խորհրդարանները պետք է ներգրավվեն սույն Կոնվենցիայի կատարման
ուղղությամբ ձեռնարկվող միջոցների կատարման նկատմամբ վերահսկողության
գործընթացին։
2. Մասնակից պետությունները ԳՐԵՎԻՈ-ի զեկույցները ներկայացնում են իրենց
ազգային խորհրդարաններին։
3. Եվրոպայի Խորհրդի Խորհրդարանական Ասամբլեան պետք է ներգրավված լինի
Կոնվենցիայի կատարման բոլոր գործողությունների կանոնավոր ամփոփմանը։
Գլուխ X Գլուխ X –Հարաբերակցությունը Հարաբերակցությունը Հարաբերակցությունըայլմիջազգային միջազգային միջազգայինիրավական իրավական իրավականգործիքների գործիքների գործիքներիհետ

Հոդված 71 –Հարաբերակցությ Հարաբերակցությ Հարաբերակցությունըայլմիջազգային միջազգային միջազգայինիրավական իրավական իրավականգործիքների գործիքների գործիքներիհետ

1. Սույն Կոնվենցիան չի սահմանափակում այն պարտավորությունները, որոնք
բխում են սույն Կոնվենցիայի մասնակից պետությունների առկա կամ հնարավոր
մասնակցությամբ այն միջազգային գործիքներից, որոնք պարունակում են սույն
Կոնվենցիայով կարգավորվող հարցերին վերաբերող դրույթներ։
2. Սույն Կոնվենցիայի մասնակից պետությունները սույն Կոնվենցիայի
կարգավորման առարկա հարցերի շուրջ միմյանց միջև կարող են կնքել երկկողմ
կամ բազմակողմ պայմանագրեր կամ ցանկացած այլ իրավական գործիքներ`
Կոնվենցիայի դրույթները լրացնելու կամ ամրապնդելու կամ դրանում
մարմնավորված սկզբունքների կիրառումը ապահովելու նպատակով։
Գլուխ XI Գլուխ XI –Կոնվենցիայի Կոնվենցիայի Կոնվենցիայիփոփոխությունները փոփոխությունները փոփոխությունները

Հոդված 72 –Փոփոխություններ Փոփոխություններ Փոփոխություններ

1. Սույն Կոնվենցիայի փոփոխության ցանկացած առաջարկ մասնակից որևէ
պետության կողմից հաղորդվում է Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին և
վերջինիս կողմից՝ Եվրոպայի Խորհրդի անդամ բոլոր երկրներին, ստորագրած և
մասնակից բոլոր պետություններին, Եվրոպական Միությանը և ցանկացած այլ
պետությանը, որին 75-րդ հոդվածի դրույթների համաձայն, հրավիրվել է
ստորագրելու սույն Կոնվենցիան, և ցանկացած այլ պետությանը, որին 76-րդ
հոդվածի դրույթների համաձայն, հրավիրվել է միանալու սույն Կոնվենցիային։
2. Եվրոպայի Խորհրդի Նախարարների կոմիտեն ուսումնասիրվում է առաջարկված
փոփոխությունը և Եվրոպայի Խորհրդի անդամ չհանդիսացող սույն Կոնվենցիայի
մասնակից պետությունների հետ խորհրդակցելուց հետո, կարոց է ընդունել
36
փոփոխությունը Եվրոպայի Խորհրդի Կանոնադրության 20-րդ հոդվածի (դ) կետով
նախատեսված՝ ձայների մեծամասնության առկայությամբ։
3. Նախարարների կոմիտեի կողմից, սույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն
ընդունված ցանկացած փոփոխության տեքստ ուղարկվում է մասնակից
պետություններին՝ հաստատման համար։
4. Սույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ընդունված ցանկացած փոփոխություն ուժի
մեջ է մտնում մասնակից բոլոր պետությունների կողմից այն հաստատելու մասին
Գլխավոր քարտուղարին տեղյակ պահելու պահից հետո մեկամսյա ժամկետին
հաջորդող ամսվա առաջին օրը:
Գլուխ XII Գլուխ XII –Եզրափակիչ Եզրափակիչ Եզրափակիչդրույթներ դրույթներ դրույթներ

Հոդված 73 –ՍույնԿոնվենցիայի Կոնվենցիայի Կոնվենցիայիներգործությունը ներգործությունը ներգործությունը

Սույն Կոնվենցիայի դրույթները չեն սահմանափակում ներքին օրենսդրության և
պարտադիր միջազգային գործիքների այն դրույթների ներգործությունը, որոնք
արդեն մտել են կամ կարող են մտնել ուժի մեջ և որոնց համաձայն կանանց
նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության կանխարգելման և դրա դեմ
պայքարի շրջանակներում անձանց համար ապահովված են կամ կապահովվեն
ավելի բարենպաստ իրավունքներ։
Հոդված 74 –Վեճերիլուծումը լուծումը լուծումը

1. Սույն Կոնվենցիայի կիրառման կամ մեկնաբանման առթիվ ծագած ցանկացած
վեճի կողմ հանդիսացող մասնակից պետությունները նախևառաջ պետք է ձգտեն
վեճը լուծել բանակցությունների, խորհրդակցությունների, արբիտրաժի և միմյանց
միջև բարեկամական կարգավորման ցանկացած այլ եղանակով։
2. Եվրոպայի Խորհրդի Նախարարների կոմիտեն կարող է նախատեսել
ընթացակարգեր, որոնք մասնակից պետությունների կողմից, փոխադարձ
համաձայնությամբ, կարող են օգտագործվել Կոնվենցիայի կիրառման կամ
մեկնաբանման առթիվ ծագած վեճերի դեպքում։
Հոդված 75 –Ստորագրումը Ստորագրումը Ստորագրումըևուժիմեջմտնելը

1. Սույն Կոնվենցիան բաց է Եվրոպայի Խորհրդի անդամ պետությունների
ստորագրման համար և անդամ չհանդիսացող այն պետությունների ստորագրման
համար, որոնք մասնակցել են դրա մշակմանը և Եվրոպական Միության համար:
2. Սույն Կոնվենցիան ենթակա է վավերացման, ընդունման կամ հաստատման։
Վավերացման, ընդունման կամ հաստատման մասին վավերագրերն ի պահ են
հանձնվում Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին։
3. Սույն Կոնվենցիան ուժի մեջ է մտնում սույն հոդվածի 2-րդ մասի դրույթներին
համապատասխան սույն Կոնվենցիայով պարտավորված լինելու մասին
տասներորդ պետության կողմից, որոնցից առնվազն ութը Եվրոպայի Խորհրդի
37
անդամ պետություններ են, իր համաձայնությունն արտահայտելու պահից հետո
եռամսյա ժամկետին հաջորդող ամսվա առաջին օրվանից:
4. Սույն հոդվածի 1-ին մասում նշված ցանկացած պետության կամ Եվրոպական
Միության համար, որը հետագայում կհայտնի Կոնվենցիայով պարտավորված
լինելու մասին իր համաձայնությունը, Կոնվենցիան ուժի է մտնում վավերացման,
ընդունման կամ հաստատման վավերագիրն ի պահ հանձնելու պահից հետո
եռամսյա ժամկետին հաջորդող ամսվա առաջին օրվանից:

Հոդված 76 –Կոնվենցիային Կոնվենցիային Կոնվենցիայինմիանալը միանալը միանալը

1. Սույն Կոնվենցիան ուժի մեջ մտնելուց հետո Եվրոպայի Խորհրդի Նախարարների
կոմիտեն, սույն Կոնվենցիայի մասնակից պետությունների հետ խորհրդակցելուց
և նրանց միաձայն հավանությունը ստանալուց հետո, կարող է հրավիրել
Եվրոպայի Խորհրդի ցանկացած անդամ չհանդիսացող և սույն Կոնվենցիայի
մշակմանը չմասնակցած պետությանը միանալու սույն Կոնվենցիային`
պայմանով, որ այդպիսի որոշումն ընդունված է Եվրոպայի Խորհրդի
Կանոնադրության 20-րդ հոդվածի (դ) կետով նախատեսված ձայների
մեծամասնությամբ, իսկ Կոմիտեի անդամության իրավունք ունեցող մասնակից
պետությունների ներկայացուցիչների կողմից` միաձայն:
2. Արձանագրությանը միացող յուրաքանչյուր պետության համար այն ուժի մեջ է
մտնում Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին միանալու մասին
վավերագիրն ի պահ հանձնելու պահից հետո եռամսյա ժամկետին հաջորդող
ամսվա առաջին օրվանից:
Հոդված 77 –Տարածքային Տարածքային Տարածքայինկիրառումը կիրառումը կիրառումը

1. Յուրաքանչյուր պետություն կամ Եվրոպական Միությունը կարող են
ստորագրման պահին կամ վավերացման, ընդունման, հաստատման կամ
միանալու մասին վավերագիրն ի պահ հանձնելիս նշել այն տարածքը կամ
տարածքները, որոնց նկատմամբ կիրառվելու է սույն Կոնվենցիան:
2. Յուրաքանչյուր Կողմ կարող է ցանկացած հետագա պահի Եվրոպայի Խորհրդի
Գլխավոր քարտուղարին ուղղված հայտարարությամբ սույն Կոնվենցիայի
կիրառումը տարածել որևէ այլ տարածքի նկատմամբ, որը նշված է
հայտարարության մեջ և որի միջազգային հարաբերությունների համար այն
պատասխանատու է կամ որի անունից այն լիազորված է ստանձնելու
պարտավորություններ։ Նման տարածքի համար սույն Կոնվենցիան ուժի մեջ է
մտնում այդպիսի հայտարարությունը Գլխավոր քարտուղարի կողմից ստանալու
պահից հետո եռամսյա ժամկետին հաջորդող ամսվա առաջին օրը:
3. Նախորդ երկու կետի հիման վրա արված ցանկացած հայտարարություն կարող է
Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին ուղղված ծանուցմամբ հետ վերցվել
այդ հայտարարության մեջ նշված որևէ տարածքի առնչությամբ: Հետ վերցնելը
ուժի մեջ է մտնում այդպիսի ծանուցումը Գլխավոր քարտուղարի կողմից
ստանալու պահից հետո եռամսյա ժամկետին հաջորդող ամսվա առաջին օրը:
38
Հոդված 78 –Վերապահումներ Վերապահումներ Վերապահումներ

1. Սույն Կոնվենցիայի որևէ դրույթից վերապահում անել չի թույլատրվում՝
բացառությամբ սույն հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասերով նախատեսված դեպքերի։
2. Յուրաքանչյուր պետություն կամ Եվրոպական Միությունը կարող են
ստորագրման պահին կամ վավերացման, ընդունման, հաստատման կամ
միանալու մասին վավերագիրն ի պահ հանձնելիս, Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր
քարտուղարին ուղղված հայտարարության միջոցով հայտարարել, որ իրենց
իրավունք են վերապահում չկիրառել կամ միայն առանձին դեպքերում կամ
պայմաններում կիրառել հետևյալ հոդվածներով նախատեսված դրույթները՝
– 30-րդ հոդվածի 2-րդ մաս;
– 44-րդ հոդվածի 1-ին մասի (ե) կետ, 3-րդ և 4-րդ մասեր;
– 55-րդ հոդվածի 1-ին մաս՝ 35-րդ հոդվածով նախատեսված ոչ ծանր
հանցագործությունների առնչությամբ;
– 58-րդ հոդված՝ 37-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների առնչությամբ;
– 59-րդ հոդված։
3. Յուրաքանչյուր պետություն կամ Եվրոպական Միությունը կարող են
ստորագրման պահին կամ վավերացման, ընդունման, հաստատման կամ
միանալու մասին վավերագիրն ի պահ հանձնելիս, Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր
քարտուղարին ուղղված հայտարարության միջոցով հայտարարել, որ իրենց
իրավունք են վերապահում քրեական պատիժների փոխարեն, ոչ քրեական
բնույթի պատժամիջոցներ նախատեսել 33-րդ և 34-րդ հոդվածներում նշված
վարքագծի դրսևորումների համար։
4. Յուրաքանչյուր կողմ կարող է Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին
ուղղված հայտարարության միջոցով հրաժարվել կատարած վերապահումից`
մասնակիորեն կամ ամբողջությամբ։ Այդ հայտարարությունն ուժի մեջ է մտնում
հայտարարությունը Գլխավոր քարտուղարի կողմից ստանալու օրվանից:
Հոդված 79 –Վերապահումների Վերապահումների Վերապահումներիվավերականությունն վավերականությունն վավերականություննուվերանայումը վերանայումը վերանայումը

1. 78-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-րդ մասով սահմանված վերապահումներն ունեն 5
տարվա վավերականություն՝ սկսած սույն Կոնվենցիան տվյալ մասնակից
պետության նկատմամբ ուժի մեջ մտնելու օրվանից։ Այնուամենայնիվ, այդ
վերապահումները կարող են երկարացվել նույն ժամանակով։
2. Արված վերապահման գործողության ժամկետը լրանալուց տասնութ ամիս առաջ,
Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարը այդ մասին ծանուցում է
համապատասխան մասնակից պետությանը։ Ժամկետը լրանալուց ոչ ուշ, քան
երեք ամիս առաջ, այդ մասնակից պետությունը Գլխավոր քարտուղարին
ծանուցում է իր կողմից արված վերապահումը պահպանելու, փոփոխելու կամ
դրանից հրաժարվելու մասին։ Տվյալ մասնակից պետության կողմից որևէ
ծանուցում չստանալու դեպքում, Գլխավոր քարտուղարը այդ մասնակից
պետությանը տեղեկացնում է, որ վերջինիս կողմից արված վերապահման
ժամկետը համարվում է ինքնաբերաբար երկարացված վեց ամիս ժամանակով։
39
Համապատասխան պետության կողմից նախքան այդ ժամկետը լրանալը
վերապահումը պահպանելու կամ փոփոխելու իր մտադրության մասին
չծանուցելու դեպքում, վերապահումը կորցնում է իր ուժը։
3. Եթե մասնակից պետությունը վերապահում է կատարում 78-րդ հոդվածի 2-րդ և 3-
րդ մասերի համաձայն, ապա այն, նախքան կատարված վերապահման
երկարացումը կամ համապատասխան խնդրանքի առկայությամբ, պետք է
ԳՐԵՎԻՈ- ին բացատրություն ներկայացնի՝ վերապահման պահպանումը
հիմնավորող պատճառների շարադրմամբ։
Հոդված 80 –Անդամությունը Անդամությունը Անդամությունըչեղյալհայտարարելը հայտարարելը հայտարարելը

1. Յուրաքանչյուր մասնակից պետություն կարող է ցանկացած ժամանակ Եվրոպայի
Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարին ուղղված ծանուցման միջոցով դադարեցնել իր
անդամությունը սույն Կոնվենցիային:
2. Այդպիսի հայտարարությունն ուժի մեջ է մտնում այդ ծանուցումը Գլխավոր
քարտուղարի կողմից ստանալու պահից հետո եռամսյա ժամկետին հաջորդող
ամսվա առաջին օրը:
Հոդված 81 –Ծանուցումներ Ծանուցումներ Ծանուցումներ

Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր քարտուղարը Եվրոպայի Խորհրդի անդամ
պետություններին, սույն Կոնվենցիայի մշակմանը մասնակցած անդամ
չհանդիսացող պետություններին և սույն Կոնվենցիան ստորագրած կամ
մասնակից ցանկացած պետությանը, Եվրոպական Միությանը և ցանկացած այլ
պետության, որին հրավիրվել է միանալու սույն Կոնվենցիային, ծանուցում է.
ա. ստորագրման յուրաքանչյուր դեպքի մասին ;
բ. վավերացման, ընդունման, հաստատման կամ միանալու մասին վավերագիրն ի
պահ հանձնելու յուրաքանչյուր դեպքի մասին ;
գ. սույն Կոնվենցիան` 75-րդ և 76-րդ հոդվածների համաձայն ուժի մեջ մտնելու
յուրաքանչյուր ամսաթվի մասին ;
դ. 72-րդ հոդվածի համաձայն կատարված ցանկացած փոփոխության մասին և
նման փոփոխությունն ուժի մեջ մտնելու ամսաթվի մասին ;
ե. 78-րդ հոդվածի համաձայն արված յուրաքանչյուր վերապահման և
վերապահումից հրաժարվելու ցանկացած դեպքի մասին ;
զ. 80-րդ հոդվածի համաձայն անդամությունը չեղյալ հայտարարելու ցանկացած
դեպքի մասին ;
է. սույն Կոնվենցիային առնչվող յուրաքանչյուր այլ փաստաթղթի,
հայտարարության, ծանուցման կամ հաղորդման մասին:
40
Ի վկայություն որի` ներքոստորագրյալները, պատշաճ կերպով լիազորված
լինելով, ստորագրեցին սույն Կոնվենցիան:
Կատարված է Ստամբուլում , 2011 թվականի Մայիսի 11-ին, մեկ օրինակով,
անգլերենով և ֆրանսերենով, երկու տեքստ էլ` հավասարազոր, որոնք ի պահ են
հանձնվում Եվրոպայի Խորհրդի արխիվին: Եվրոպայի Խորհրդի Գլխավոր
քարտուղարը հաստատված պատճեններն ուղարկում է Եվրոպայի Խորհրդի
անդամ բոլոր պետություններին, սույն Կոնվենցիայի մշակմանը մասնակցած
անդամ չհանդիսացող պետություններին, Եվրոպական Միությանը և ցանկացած
այլ պետության, որին հրավիրվել է միանալու սույն Կոնվենցիային:
41
Հավելված Հավելված–Արտոնություններ Արտոնություններ Արտոնություններևանձեռնմխելիություններ անձեռնմխելիություններ անձեռնմխելիություններ (Հոդված 66)

1. Սույն հավելվածը կիրառվում է Կոնվենցիայի 66-րդ հոդվածում նշված ԳՐԵՎԻՈ-ի
անդամների, ինչպես նաև այլ երկիր այցելող պատվիրակությունների այլ
անդամների նկատմամբ։ Սույն հավելվածի նպատակներից ելնելով, “այլ երկիր
այցելող պատվիրակությունների այլ անդամներ” հասկացությունը ներառում է
Կոնվենցիայի 68-րդ հոդվածի 9-րդ մասում հիշատակվող ազգային անկախ
փորձագետներին և մասնագետներին, Եվրոպայի Խորհրդի աշխատակազմի
անդամներին և Եվրոպայի Խորհրդի կողմից վարձված այն թարգմանիչներին,
ովքեր ուղեկցում են ԳՐԵՎԻՈ-ին այլ երկիր կատարվող այցելությունների
ընթացքում։
2. ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամներն ու այլ երկիր այցելող պատվիրակությունների այլ
անդամները, այդ այցելությունների նախապատրաստման և անցկացման հետ
կապված, ինչպես նաև դրանից հետո իրենց գործառույթներն իրականացնելիս և
այդ գործառույթների իրականացման կապակցությամբ ճանապարհորդելիս,
օգտվում են հետևյալ արտոնություններից և անձեռնմխելիություններից՝
ա. անձեռնմխելիություն ձերբակալումից կամ կալանավորումից և անձնական
բեռի վրա կալանք դնելուց, և անձեռնմխելիություն պաշտոնեական
կարգավիճակում նրանց կողմից ասված կամ գրված խոսքերի կամ կատարված
գործողությունների առնչությամբ ցանկացած իրավական գործընթացից;
բ. նրանց վրա չի տարածվում իրենց բնակության երկիր մուտք գործելու և երկրից
դուրս գալու ազատ տեղաշարժի որևէ սահմանափակում, նաև՝ այն երկիր մուտք
գործելու և երկրից դուրս գալու որևէ սահմանափակում, որտեղ նրանք կատարում
են իրենց պարտականությունները, կամ որպես օտարերկրացի հաշվառվելու որևէ
սահմանափակում այն երկրում, որի տարածքով նրանք անցնում են իրենց
պարտականությունների կատարման կապակցությամբ։
3. Իրենց գործառույթների կատարման կապակցությամբ կատարվող
ուղևորությունների ընթացքում, ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամներին և այլ երկիր այցելող
պատվիրակությունների այլ անդամներին մաքսային և արտարժութային
հսկողության ոլորտում տրամադրվում են այն նույն արտոնությունները, որոնք
տրամադրվում են օտարերկրյա պետությունների ներկայացուցիչներին՝
ժամանակավոր պաշտոնեական պարտականություններ կատարելու ընթացքում։
4. Այն փաստաթղթերը, որոնք վերաբերում են Կոնվենցիայի կատարման
վերաբերյալ ԳՐԵՎԻՈ-ի և այլ երկիր այցելող պատվիրակությունների այլ
անդամների կողմից կատարված գնահատմանը, անձեռնմխելի են, որքանով որ
դրանք վերաբերում են ԳՐԵՎԻՈ- ի գործերին։ ԳՐԵՎԻՈ-ի պաշտոնական
թղթակցությունը և ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամների և այլ երկիր այցելող
պատվիրակությունների այլ անդամների պաշտոնական հաղորդակցությունները
չեն կարող ուշացվել կամ ենթարկվել գրաքննության։
5. ԳՐԵՎԻՈ-ի անդամներին և այլ երկիր այցելող պատվիրակությունների այլ
անդամներին խոսքի լիակատար ազատություն և իրենց պարտականություններն
իրականացնելիս լիակատար անկախություն ապահովելու նպատակով, իրենց
42
պարտականությունների կատարման կապակցությամբ նրանց կողմից ասված
կամ գրված խոսքերի ու կատարված բոլոր գործողությունների համար ցանկացած
իրավական գործընթացի առնչությամբ անձեռնմխելիությունը պահպանվում է՝
անկախ այդ անձանց կողմից այդ պարտականությունների կատարումը
դադարեցնելու հանգամանքից։
6. Արտոնություններն ու անձեռնմխելիությունները սույն հավելվածի 1-ին մասում
հիշատակված անձանց տրամադրվում են ոչ թե նրանց անձնական շահի, այլ
ԳՐԵՎԻՈ-ի շահերից բխող իրենց գործառույթների անկախ կատարումը
երաշխավորելու նպատակով։ Սույն հավելվածի 1-ին մասում հիշատակված
անձանց անձեռնմխելիություններից զրկելը կատարվում է Եվրոպայի Խորհրդի
Գլխավոր քարտուղարի կողմից յուրաքանչյուր դեպքում, երբ վերջինիս կարծիքով,
անձեռնմխելիությունը կխոչընդոտի արդարադատության իրականացմանը և եթե
զրկումը չի վնասում ԳՐԵՎԻՈ-ի շահերին:

Անցել է 29 տարի և խնամակալը շատ կուզենար տեղկություն ունենալ նրանցից:

 
"images/5656.jpg" alt="""" border=""0"" />Անցել է 29 տարի և խնամակալը շատ կուզենար տեղկություն ունենալ նրանցից: Նրանք հիմա մեծ մարդիկ են: ՄԵԼԻՆԵ,ՏԻԳՐԱՆ, ՀՈՎԻԿ.
 
<<1989թ սեպտեմբեր ամսին Սպիատակ քաղաքի Իտալական կոչված թաղամասից հերթագրում էինք երկկողմանի ծնողազուրկ երեխաների:
Վերը նշված նկարների երեխաներին ծայրահեղ վատարողջ հայրական տատիկը՝ Մանիկ անունով, երեխաներին հանձնել է խնամակալին, ով պահել է իր տանը մոտ 3 ամիս: Բայց նույն թվականի դեկտեմբերին, երեխաների արդեն մայրական տատիկը և պապիկը երեխաներին տարան Հոկտեմբերյան կամ Սպիտակ և էլ տեղեկություն չունեցավ:Մելինե 9 տարեկան, Տիգրան 7, Հովիկը 4 տարեկան
//ազգանույնը ստույգ չի հիշում, բայց Ավետիսյան//:
Խնդրում ենք բոլոր նրանց , ովքեր ճանաչեցին, կամ տեղյակ են , գրեք ինձ ես կփոխանցեմ: Իսկ եթե կարդում եք այս հայտարարությունը, հարգելի ՄԵԼԻՆԵ, ՏԻԳՐԱՆ և ԱԼԻԿ խնդրում ենք արձագանքել>>:

ԽՆԱՄԱԿԱԼ՝  Խնամակալի խնդրանքով իր անունը դեռևս չեմ հրապարակում:""

Հովհաննես Յորդանյան 

Ոչ մի մարդ, ոչ մի ընտանիք ապահովագրված չէ նման դեպքերից

Ոչ մի մարդ, ոչ մի ընտանիք ապահովագրված չէ նման դեպքերից, ու միայն ամեն մեկիս նույնիսկ չնչին օգնության շնորհիվ է, որ առաջին հայացքից անհնարինը շատ հեշտությամբ դառնում է իրական;
Ուր է մեր հայ ազգի գթասրտությունն ու ողորմածությունն…""
Իմ հերթական այցելությունս եղավ կրկին Մխիթար Ալումյանի ընտանիքին `Կոտայքի մարզ,Հրազդանի շրջան,գյուղ Քաղսի,4րդ թաղամաս,9 տուն ;Մխիթարը պայմանագրային զինծառայող է:  Ունի հինգ անչափահաս երեխա:Նայելով այս ժպտերես, հմայիչ ու խելացի աչքերով երեխաներին երբեք չես մտածի, թե ինչ փորձությունների,ինչ դժվարությունների են ենթարկվում: Նրանց անհոգ մանկությունը ընդհատվեց ,երբ հիվանդացավ քույրը Կարինեն , երբ նրա մոտ ախտորոշվեց բազմաթիվ հիվանդություններ…Երեխաներից երկուսը մայրիկի հետ տեղափոխվել են Գերմանիա՝ բուժում ստանալու նպատակով Մենք բոլորս, և առաջին հերթին Կարինեն , վստահ ենք, որ հիվանդությունը կրելու է ջախջախիչ պարտություն ու նահանջելու է      Կարինայի հզոր կամքի ուժի և մեր բոլորիս աջակցության շնորհիվ: Մյուս երեք անչափահաս երեխաները վթարային տանը մենակ են մնում , չունեն հարազատ մարդիկ ,ով կխնամեր նրանց այդ ընթացքում:Այս երեխաներին մայրական խնամք է պետք…Երբ Մխիթարը բարձրանում է մարտական հերթապահության,հսկում է մեր սահմանները, կյանքը նվիրելով հայ ազգին ,որ մեր երեխաները ,մենք հանգիստ խաղաղ քնենք ,Այսպես ասաց բախտի քմահաճույքին թողնելով երեխաներին;Աշխատանքի չգնալ չի կարող,միակ եկամուտը դրանից է,որով էլ կումունալ ծախսերն է հազիվ հոգում;Մխիթար Ալումյանը պատրաստ է իր տունն է վաճառել հանուն իր երեխաների սակայն տունը գտնվում է խիստ վթարային վիճակում; ""
Արդեն բավական թվով մարդիկ օգնել են Մխիթարի ընտանիքին ,բայց հավաքված գումարը դեռ չի բավարար երեխաների տեղափոխումն իրականացնելու համար;Mkhitar Alumyan (նրա հեռախոսահամարներն են ՝ 077607778,055290777.Մնացած բոլոր հարցերով կարող եք գրել կամ զանգել Մխիթար Ալումյանին՝
VTB բանկ 16020015684402 ՀՀ դրամով,նաև նշում եմ իր անձնագրի տվյալները AN 0284631, սա էլ հասցեն է ՝ Կոտայքի մարզ,Հրազդանի շրջան,գյուղ Քաղսի,4րդ թաղամաս,9 տուն,-Մխիթար Վյաչեսլավի Ալումյան :
Արտասահմանից գումար ուղարկելու պետք են հետևյալ հաշվեհամարները:
ՏԱՐԱԾԵՔ,ԳՈՒՑԵ ԿԳՏՆՎԵՆ ՄԱՐԴԻԿ ՈՎՔԵՐ ԿՕԳՆԵՆ:
ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹՅՈՒՆ ԵՄ ՀԱՅՏՆՈՒՄ ԲՈԼՈՐԻԴ ՍԻՐԵԼԻ ԸՆԿԵՐՆԵՐՍ

Օգնենք Լիանային

Գորոյան Լիանա ծնված 2006թ_ին ունի առողջական մի քանի խնդիրներ։Լիանայի մոտ ախտորոշված է ՄՈւԿ,սիմպտոմատիկ էպիլեպսիա առաջնային գեներալիզացված էպիլեպտիկ նոպաներով,գլոբալ զարգացման հապաղում։CFTR գենի 7Т/7Т պոլիմորֆիզմ,S_աձև սկոլիոզ,Spina bifida S1։
Երեխան 2 անգամ վիրահատվել է.1)2011թ_ինգոյացություն քթային շրջանում 2)2012թ_ին ձախ կոնքազդրային հոդի բնածին ենթահոդախախտ։
Երեխան գտնվում է հոգատար բժիշկների հսկողության տակ։
«Մուրացան» հիվանդանոցային համալիրի Մուկովիսցիդոզ կենտրոնում։
«Արաբկիր»բ/կ
Հանրապետական մանկական էպիլեպտոլոգիական կենտրոնում
«Արաբկիրի»Բ/Հ պուլմոնոլոգի կողմից։

Երեխային անհրաժեշտ է.
1.Վերականգնողական թերապիաներ(լոգոպեդ;հոգեբան;ջրային թերապիա;հիպո.էրգո.ֆիզիո.կինեզիո.արտ թերապիաներ)
2.Ինհալացիոն հորմոնաթերապիաներ
3.Դեղորայքային բուժում
4.Հատուկ սարքավորումներ
Տվյալ խնդիրների առնչությամբ երեխային նաև անհրաժեշտ է հետազոտություն Գերմանիայում։
Երեխայի մայրիկի հեռախոսահամարն է՝ 091940042:
Երեխայի բուժման նպատակով բացվել է հաշվեհամար

Կոնվերս բանկ
1930061835630100 ՀՀ դրամ;
1930061835630158 ՌԴ ռուբլի
1930061835630101 ԱՄՆ դոլար
1930061835630104 ԵՎՐՈ
SWIFT:COVBAM22
Arca online-9051340206006834
Ստացող՝ Նարինե Մաթևոսյան

Liana Goroyan, born in 2006, has got several serious health problems. Liana is diagnosed Cerebral Palsy, symptomatic epilepsy with primary generalized epileptic seizures, global growth delay, CFTR gene 7Т/7Т polymorphism, S_type scoliosis, Spina bifida S1, urinary incontinence, fecal soiling and bladder dysfunction. The child has twice been operated. In 2011 in was nasal mass surgery. In 2012 it was left congenital hip joint innate sub-joint disorder. The child is under the supervision of caring doctors: «Muratsan» hospital complex Mucoviscidosis center. «Arabkir» M/C. In Republican children’s Epileptology center by pulmonologist of «Arabkir» M/C’s. The child needs the following treatments: 1.Rehabilitation therapies (a speech therapist; psychologist; water therapy; hypo, ergo, fizio, kinesio, art therapies); 2.Inhaled hormone therapies; 3.Medical treatment; 4.Special equipment. Regarding the above listed problems, the child needs medical examinations in Germany. The mobile number of child’s mother is +37491940042. For purpose of child’s medical treatment, the following bank accounts have been opened: Converse Bank 1930061835630100 AMD; 1930061835630158 RUB 1930061835630101 USD 1930061835630104 EURO SWIFT:COVBAM22 ARCA online-9051340206006834 Recipient is Mrs. Narine Matevosyan
Лиана Гороян родилась в 2006 году. Лиане диагностировали несколько заболеваний-ДЦП, симптоматическая эпилепсия с первично генерализованными эпилептическими припадками, общая задержка развития, полиморфизм 7Т/7Т CFTR гена, S-образный сколиоз, спина-бифида S1. Ребенка 2 раза оперировали- в 2011 году носовое образование, в 2012 году- врожденный вывих левого бедра. Ребенок находится под контролем заботливых врачей клиники «Мурацан» в Муковисцидоз отделе и в мед.центре «Арабкир» в Республиканской детской эпилептологическом отделе и у пульмолога. Ребенку необходимы 1. Реабилитация (логопед, психилог, гидротерапия, гиппотерапия, эрготерапия, физиотерапия, арттерапия) 2. Ингаляционная гормонотерапия 3. Лекарственное лечение 4. Специального оборудование 5. Исследование в Германии Номер телефона матери 091940042, также открылся банковский счет в Конверс банке 1930061835630100 РА драм 1930061835630158 РФ рубли 1930061835630101 США долар 1930061835630104 Евро SWIFT:COVBAM22 Arca online-9051340206006834 Получатель Нарине Матевосян

http://scontent-sof1-1.xx.fbcdn.net/v/t1.0-9/18222408_1911463399072838_6771773183666076597_n.jpg?oh=49b430941908b7792a45cc06ef2c5c7c&oe=59C0D717 alt="Фото Օգնենք կարիքավոր ընտանիքներին/ helping poor families/ помогаем нуждающимся." />

http://scontent-sof1-1.xx.fbcdn.net/v/t1.0-9/18221576_1911463442406167_9024073168651947255_n.jpg?oh=e58b5bcb67b366acc4e274b942c4c270&oe=5976BAF8 alt="Фото Օգնենք կարիքավոր ընտանիքներին/ helping poor families/ помогаем нуждающимся." />
http://scontent-sof1-1.xx.fbcdn.net/v/t1.0-9/18157066_1911463445739500_6065040625507059370_n.jpg?oh=30478379f3739b231e5832f53f286a1a&oe=597F9C0F alt="Фото Օգնենք կարիքավոր ընտանիքներին/ helping poor families/ помогаем нуждающимся." />

SOS,&#8212;Իմ Հ այ Ժողովուրդին ԽՆԴՐՈՒՄ եմ բոլորդ մինչեվ վերջ կարդացեք,որից հետո մտածեք ու նոր կայացրեք որոշում&#8230; .

Ոչ մի մարդ, ոչ մի ընտանիք ապահովագրված չէ նման դեպքերից, ու միայն ամեն մեկիս նույնիսկ չնչին օգնության շնորհիվ է, որ առաջին հայացքից անհնարինը շատ հեշտությամբ դառնում է իրական;
Ուր է մեր հայ ազգի գթասրտությունն ու ողորմածությունն…""
Իմ հերթական այցելությունս եղավ կրկին Մխիթար Ալումյանի ընտանիքին `Կոտայքի մարզ,Հրազդանի շրջան,գյուղ Քաղսի,4րդ թաղամաս,9 տուն ;Մխիթարը պայմանագրային զինծառայող է:Ունի հինգ անչափահաս երեխա:Նայելով այս ժպտերես, հմայիչ ու խելացի աչքերով երեխաներին երբեք չես մտածի, թե ինչ փորձությունների,ինչ դժվարությունների են ենթարկվում: Նրանց անհոգ մանկությունը ընդհատվեց ,երբ հիվանդացավ քույրը Կարինեն , երբ նրա մոտ ախտորոշվեց բազմաթիվ հիվանդություններ…Երեխաներից երկուսը մայրիկի հետ տեղափոխվել են Գերմանիա՝ բուժում ստանալու նպատակով Մենք բոլորս, և առաջին հերթին Կարինեն , վստահ ենք, որ հիվանդությունը կրելու է ջախջախիչ պարտություն ու նահանջելու է Կարինայի հզոր կամքի ուժի և մեր բոլորիս աջակցության շնորհիվ: Մյուս երեք անչափահաս երեխաները ապրում են վթարային տանը , չունեն նույնիսկ իրենց սեփական տունը, հարազատ մարդիկ ,ով կխնամեր նրանց :Այս երեխաներին
""

 մայրական խնամք է պետք…Մխիթարը բարձրանում է մարտական հերթապահության,հսկում է մեր սահմանները, կյանքը նվիրելով հայ ազգին ,որ մեր երեխաները ,մենք հանգիստ խաղաղ քնենք ;
Արդեն բավական թվով մարդիկ օգնել են Մխիթարի ընտանիքին ,բայց հավաքված գումարը դեռ չի բավարար երեխաների տեղափոխումն իրականացնելու համար պակասում է ընդամենը՝ 1.210.000 ՀՀ դրամ,կամ էլ 2.535ԱՄՆ դոլար, ;
Կինը 14-տարի Կարինեյիս այնքան է գրկած ման եկել որ այժմ հաշմանդամ է դարձել ու ողնաշարի պրոբլեմ ունի,իսկ Մխիթարը սրտի լուրջ պրոբլեմ;

Mkhitar Alumyan (նրա հեռախոսահամարներն են ՝ 077607778,055290777.Մնացած բոլոր հարցերով կարող եք գրել կամ զանգել Մխիթար Ալումյանին՝
VTB բանկ 16020015684402 ՀՀ դրամով,նաև նշում եմ իր անձնագրի տվյալները AN 0284631, սա էլ հասցեն է ՝ Կոտայքի մարզ,Հրազդանի շրջան,գյուղ Քաղսի,4րդ թաղամաս,9 տուն,-Մխիթար Վյաչեսլավի Ալումյան :
Արտասահմանից գումար ուղարկելու պետք են հետևյալ հաշվեհամարները:
ՏԱՐԱԾԵՔ,ԳՈՒՑԵ ԿԳՏՆՎԵՆ ՄԱՐԴԻԿ ՈՎՔԵՐ ԿՕԳՆԵՆ:
ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹՅՈՒՆ ԵՄ ՀԱՅՏՆՈՒՄ ԲՈԼՈՐԻԴ ՍԻՐԵԼԻ ԸՆԿԵՐՆԵՐ
Հայ Ժողովուրդ..

""

 

Չորս անչափահաս երեխա ՝ 3-11 տարեկան՝ 60-ն անց տատիկ-պապիկի խնամքի տակ&#8230;

Մի երկու շաբաթ առաջ պատահական տեղեկացա այս մասին.երեխաների մայրը թողել է չորս փոքրիկին ու  ամուսնացել մեկ այլ գյուղում ,հայրն էլ ամուսնացել է ու այժմ ապրում է Հայաստանում: Արդեն երկու տարի է այս երեխաները թողնված են տատիկ-պապիկի խնամքին, եկամուտը միայն պապիկի թոշակն է ….

երեխաների նպաստը չեն ստանում, որովհետև , իրավական հիմքեր չկան …

Այս վիճակի մասին տեղյակ են բոլորը գյուղում, տեղյակ է Թաղավարդի համայնքի ղեկավարը, վստահաբար նաև ավագանին ,տեղյակ են շրջկենտրոնի վարչակազմի սոցիալական բաժնում բայց վիճակը շարունակվում է մնալ նույնը ….
Համայնքապետարանում սպասւոմ են , որ ծերերը դիմում գրեն ..
սպասում են..

իսկ սպասելը տվյալ պարագայում անտարբերություն է չորս երեխաների ճակատագրի հանդեպ ,
անպատասխանատվություն, բարձիթողություն .և մենք դեռ ուզում ենք պետություն կառուցել ….! ???

Երբ չենք հասկանում, որ համայնքի ղեկավարը պարտավոր է ոչ միայն գյուղի կովերի գլխաքանակն ու արտի հեկտարից բերքատվությունը հաշվել, այլ նաև պատասխանատու է համայնքի ներքին կյանքի համար, համայքնի յուրաքանչյուր անդամի կյանքի համար ….

ինչպե՞ս կարելի էր երկու տարի շարունակ հետևել , թե հոգսերից ծանրացած ուսերով 60-ն անց կինը ոնց է անչափահաս չորս երեխա պահում ….

Մի քանի օր առաջ զանգեցի համայնքապետարան,հետաքրքրվեցի՝ արդյո՞ք , օգնել եք այդ մարդկանց դիմում գրեն, որ ձևակերպեն խնամքը , որպեսզի ստանան երեխաների նպաստը պարզվեց, որ ոչ (երևի արդեն մի քիչ ճանաչում եք ինձ ու կպատկերացնեք իմ զայրույթից ծնված ճառը) .ամեն դեպքում, որոշեցի գնալ հասնել այդ գյուղ, որ մեծերի փոխարեն՝ իրենց խոսքով, գրեմ դիմումը ու հանձնեմ համապատասխան մարմին …

Ես չէի տեսել այդ երեխաներին, բայց դժվար չէր պատկերացնել, որ միայն մի թոշակով չորս երեխան կիսատկլոր ու կիսաքաղցած կլինեն …ավաղ, աշխատավարձս թույլ չի տալիս նման դեպքերում սրտիս ուզածը անել դրա համար կարողացա միայն որոշակի հագուստ /ինչ կարողացա հայթայթել՝ թե մեծերի, թե փոքրերի համար / ու
մի քիչ քաղցրավենիք տանել …

Տեղում պարզեցի որ դիմումը գրել են արդեն ..բայց, էսպիսի անտարբերության մթնոլորտում դժվար չէ պատկերացնել, թե գրված դիմումը ինչպիսի ընթացքով է զննվելու ….դրա համար ահազանգում եմ .
հրավիրում եմ համապատասխան մարմինների ուշադրությունը !!!

Չորս երեխայի ճակատագիր խեղման վտանգի տակ էhttp://fb-s-a-a.akamaihd.net/h-ak-fbx/v/t1.0-0/p240x240/19732319_1725976350765098_7000324321196407002_n.jpg?oh=12e71f5640344a0ef98548088046e09b&oe=5A1063F7&__gda__=1507272537_637511c61cd1c40a4fe368e839ada748 alt="Фото Բելլա Լալայան." width="320" height="240" />

60-ն անց տարեցները չեն կարող 3- 10 տարեկան չորս երեխա դաստիարակել ու խնամել

ֆիզիկապես դա անհնարին բան է , հատկապես, որ միջոցների սղությունը թևաթափ է անում խեղճ կնոջը …..

դուք պատասխանատու եք այս երեխաների ճակատագրի համար

ու նորմալ պետություն ունենալու դեպքում՝ դուք արդեն պիտի դատարանում մեղադրյալի աթոռին նստած լինեիք ….վերջապես, միայն ձեր սեփական ստամոքսի մասին մի մտածեք.
միևնույն է ՝ այն կոյուղու փայ է դառնում….

Բելլա Լալայան

©  Armday

 

Շտապ է, խնդրում եմ տարածել:

Հրապարակում եմ այս չքնաղ բալիկի` Արեգի ծնողների`
հասարակությանն ուղղված նամակը, խնդրում եմ օգնել:

Օգնել ցանկացողները կարող են անցնել այս հղմամբ և գումար փոխանցել փոքրիկի բուժման համար` https://www.youcaring.com/aregkhachatryan-957490:

Առողջ և չարաճճի երեխաներ ունենալը թվում է, թե աշխարհում ամենասովորական բանն է, մինչև հիվանդությանը հանդիպելը: Երբ հիվանդությունը քաղցկեղի նման ծանր է, դու հասկանում ես, թե որքան անկարևոր է մնացած ամեն ինչ, և թե որքան դու կցանկանայիր, որ այս ամենը լիներ մի մղձավանջ և կարողանայիր արթնանալ՝ վերադառնալով սովորական առօրյային: Դու խոստանում ես ինքդ քեզ, որ այլևս երբեք չես ջղայնանա երեխաների վրա չարաճճիություների համար և տունը խաղալիքների աղբակույտ դարձնելու համար:
Երբ մեր 3-ամյա որդին սկսեց ջերմել, մենք չէինք կարող պատկերացնել, որ դա մի շրջադարձային փուլ կդառնա մեզ համար: Հայաստանում մի քանի օր բուժվելուց հետո, մենք հաստատեցինք ախտորոշումը գերմանացի բժիշկների կողմից, արդեն Քյոլնում:
Հուսահատության նախնական փուլը անցնելուց հետո մենք պատրաստ ենք այժմ պայքարել այս «վճռի» դեմ մեր բոլոր միջոցներով: Այնուամենայնիվ, մենք ձեր օգնության կարիքն ունենք, որպեսզի մեր որդին վերադառնա իր տուն, որտեղ 8 տարեկան քույրիկը, խաղալիքները եւ անվերջ փազլները սպասում են նրան՝ ընտանիքի եւ ընկերների հետ միասին:
Մեր որդին` Արեգը, մեր արևը, ներկայումս մանրակրկիտ հետազոտոթյուն է անցնում Գերմանիայի Քյոլն քաղաքում: Մենք բուժման համար վճարել ենք 40.000 եվրո, բայց մեզ պետք է ձեր օգնությունը՝ երեխային փրկելու համար: Բժիշկները ասում են, որ մենք պետք է ունենանք առնվազն ևս 210,000 եվրո: Մենք չենք կարող թույլ տալ, որ այս պայքարում պարտվենք գումարի պատճառով:
Մենք կտեղեկացնենք ձեզ, երբ ունենանք վերջնական ախտորոշում եւ նոր տեղեկություններ մեր որդու առողջության մասին:
Խնդրում ենք օգնել մեզ փրկել մեր երեխային, աղոթեք մեզ համար: Մենք շնորհակալ կլինենք ցանկացած ներդրումի համար:

Խաչատրյանների ընտանիք, Աննա եւ Արմենակ

Օգնել ցանկացողները կարող են անցնել այս հղմամբ և գումար փոխանցել փոքրիկի բուժման համար`https://www.youcaring.com/aregkhachatryan-957490 

Արմեն Արմոս Մարտիրոսյան ֆբ

Աշտարակի Վ. Պետրոսյանի անվան դպրոցի բաց նամակը բարերարներին

ՀՀ Արագածոտնի մարզի Աշտարակ քաղաքի Վ. Պետրոսյանի անվան հիմնական դպրոցի ուսուցչական կոլեկտիվը և ծնողական խորհուրդը դիմում են ՀՀ և արտերկրում գտնվող բարերարներին, բարեգործական կազմակերպություններին և բոլոր նրանց, ովքեր կցանկանան աջակցել դպրոցաշինության սուրբ գործին:Դպրոցը գտնվում է Աշտարակ քաղաքի Քասախի կիրճի հարևանությամբ` բանուկ ճանապարհից հեռու: ՈՒնի չորս հա տարածք,որը մեծ հնարավորություն է ընձեռնում դպրոցաշինության համար: Դպրոցը կառուցվել 1962թ.և մինչ օրս չի հիմնանորոգվել:
Դպրոցը ունի 2 մասնաշենք (եռահարկ և երկհարկ), որոնցից միայն եռահարկն է շահագործվում: Մասնաշենքը նախատեսված է 200 աշակերտի համար, սակայն ներկայումս սովորում է 600 աշակերտ:
Երկհարկ մասնաշենքը ենթակա չէր շահագործման. այժմ քաղաքային և մարզային իշխանությունների կողմից սկսվել են հիմնանորոգման աշխատանքները, որի համար հայտնում ենք մեր խորին շնորհակալությունը:Սակայն դպրոցը չունի համակարգչային սենյակ, հանդիսությունների-միջոցառումների դահլիճ, ճաշարան, որի առկայության դեպքում երեխաները կստանան  տաք սնունդ, մարզադահլիճ և մարզադաշտ:
Ակնկալում ենք Ձեր աջակցությունը` դպրոցաշինության այս սուրբ գործին:Ստորև ներկայացնում ենք հաշվեհամարներ, որոնց միջոցով կարող եք աջակցել մեր դպրոցին:
Հաշվեհամարների տվյալներն են`
ՀՀ դրամ          16004902301501
ԱՄՆ դոլար     16004902301502
ՌԴ ռուբլի        16004902301503
Շահառու  Վ.Պետրոսյանի անվ. Հիմնա. Դպրոց ՊՈԱԿ,Շահառուի բանկ ՝  «ՎՏԲ-Հայաստան բանկ» ՓԲԸ,   SWIFT Code ARMJAM22

Դրամահավաք սկսել են արդեն Ծնողներն ու ուսուցիչները , որը կատարվում է բաց և թափանցիկ կերպով

Կարդացեք նաև՝ Աշտարակի Վ. Պետրոսյանի անվան Հիմնական դպրոց. գործադուլ,  Անժամկետ դասադուլ, Դասադուլի դադարեցում,